Project

Schoolgebouw als leermiddel

"Een zo groot mogelijke positieve voetafdruk achterlaten voor onze kinderen en kleinkinderen, dat is de kern van het cradle to cradle gedachtegoed. Een mooie ambitie. Uitdaging is hoe deze gedachte toegepast kan worden in de onderwijspraktijk." Aan het woord is Bas van de Westerlo, adviseur bij C2C Expolab, in de Innovatoren, op het Floriadeterrein 2012 in Venlo.


Nederland telt circa 10.000 schoolgebouwen. Bestaande schoolgebouwen zijn gemiddeld 38 jaar oud. Omdat de onderwijsvisie van school(besturen) een veel kortere periode beslaat, voldoet de onderwijshuisvesting vaak niet (meer) aan de leer- behoeften van de onderwijsinstelling. “Hier ligt een enorme kans om de principes van Cradle to Cradle en het denken in continue kringlopen (circulaire economie) toe te passen en zichtbaar te maken in de leeromgeving van onze kinderen en kleinkinderen.” Van de Westerlo constateert dat steeds meer onderwijsinstellingen die weg opgaan. “Als gemeenten, schoolbesturen, architecten en bouwkundig adviseurs slim samenwerken, dan kan de komende jaren een enorme kwaliteitsslag worden gemaakt.”


Aanjager

Wat Van de Westerlo voor ogen staat zijn schoolgebouwen die dienen als inspiratiebron en leermiddel voor jongeren en docenten. “De Cradle to Cradle gedachte als aanjager van een prettige, gezonde en veilige leeromgeving, waar jongeren leren de goede dingen te doen voor mens, milieu en economie.” In zo’n schoolgebouw wordt niet alleen efficiënt omgegaan met energie, maar zal ook zichtbaar hernieuwbare energie worden opgewekt. De zon levert per dag duizenden malen meer energie dan nodig, maar toch gebruiken we fossiele brandstoffen.” Van de Westerlo wijst ook op het binnenmilieu. “De kwaliteit van de binnenlucht in klaslokalen is zorgwekkend. Waarom is de binnenlucht van onze gebouwen vele malen slechter dan buiten? Dit terwijl we ongeveer 80-90% van onze tijd binnen zijn.” Hij wijst erop dat het binnenmilieu van een Cradle to Cradle geïnspireerde school aanzienlijk hoger licht dan het gemiddelde. “Schoolprestaties gaan omhoog, leerlingen zijn minder vaak ziek, en ze hebben minder last van minder allergieën.” Door slimmer om te gaan met drinkwater - het schoolgebouw zuivert het water en hergebruikt dat voor bijvoorbeeld toiletspoelingen voldoet het gebouw aan de ambities van veel scholen, zegt Van de Westerlo: “Een schoolgebouw moet veel meer worden ontworpen vanuit de beleving van het kind en het activerend en onderzoekend leren. Kijk bijvoorbeeld naar de uitdaging om slim om te gaan met schaarser wordende grondstoffen. Schoolgebouwen kunnen het voorbeeld geven hoe het concept afval kan worden geëlimineerd en hoe dat in de praktijk werkt.”


Voorbeelden

In Venlo is gestart met de realisatie van Sportcomplex Egerbos en zal medio november worden opgeleverd. “Voor het project Egerbos zijn drie meetbare C2C-doelstellingen vastgelegd in een roadmap, een groeimodel waarin de doelen in de tijd zijn uitgezet. Gekozen oplossingen dragen maximaal bij aan de vastgestelde doelen.” De groene gevels van het sportcomplex worden een ‘beleefbaar’ element in de openbare ruimte en het gebouw. Daarnaast zal het gebouw gebruik maken van groene energie en is erop voorbereid de productie van hernieuwbare energie verder toe te laten nemen. “Diverse Cradle to Cradle gecertificeerde bouwmaterialen zijn toegepast en we dagen de markt uit om te komen met nieuwere, betere Cradle to Cradle gebaseerde oplossingen. De gecertificeerde materialen zullen worden voorzien van een informatiemiddel om de jongeren en bezoekers bewust te maken van de meerwaarde van deze materialen.” Op strategische plekken in het gebouw zullen scholieren worden geïnformeerd over de voordelen van de gekozen oplossingen. Een ander praktijkvoorbeeld is C2C Base camp Floriade2012, het C2C-huttenbouwproject van het CITAVERDE College op de Floriade2012. “Het doel van het project was de bewustwording van kinderen in een leeftijdscategorie van 5 tot 12 jaar te vergroten door kinderen op een speelse manier te laten experimenteren met C2C materia- len.” Ook het paviljoen zelf is ontworpen volgens de gedachte van Cradle to Cradle.


Samenvatting

“Kort samengevat is het cruciaal dat schoolgebouwen een gezonde omgeving worden waarin kinderen goed kunnen presteren. Met dit soort schoolgebouwen als inspiratiebron ervaren kinderen de voordelen van de Cradle to Cradle gedachte en creëren we een nieuwe generatie die in balans is met elkaar en het milieu.”



Dit artikel komt uit Stedebouw & Architectuur

Deel dit artikel