Statiegeld: een oplossing met een nieuw probleem voor openbare ruimtes

maandag 18 september 2023

Een ironische twist in het statiegeldverhaal: wat bedoeld was om de straten schoner te maken, leidt nu tot nieuwe vormen van overlast en vervuiling. Het fenomeen doet zich voor op treinstations en in stedelijke gebieden, waar mensen zakken openscheuren en containers omkiepen op zoek naar flesjes en blikjes waar statiegeld op zit, zo meldt het AD. Het is een nieuwe uitdaging voor professionals in stedelijk beheer en gebiedsontwikkeling. Dus hoe gaan we om met deze onverwachte neveneffecten van een goedbedoeld milieubeleid?

Graaiers veroorzaken meer problemen dan ze oplossen

Wat opvalt is dat het vooral het gedrag van de 'graaiers' is dat problemen veroorzaakt. Terwijl ze in containers en vuilniszakken duiken om wat extra geld te verdienen, laten ze een spoor van chaos en vervuiling achter. Deze nieuwe vorm van 'statiegeldtoerisme' zet extra druk op schoonmaakdiensten, en vormt een risico voor de algemene netheid en zelfs veiligheid van openbare ruimtes. Een woordvoerder van de NS noemde het "dweilen met de kraan open."

Innovatieve oplossingen van de NS: statiegeldautomaten en liefdadigheid

Om de overlast in te dammen, heeft de NS proactief statiegeldautomaten geïnstalleerd op belangrijke treinstations door heel Nederland. Hoewel toeristen op dit moment geen gebruik kunnen maken van deze faciliteiten - omdat een Nederlands bankrekeningnummer vereist is - bieden de automaten een interessante optie om statiegeld te doneren aan de Plastic Soup Foundation. Dit is niet alleen een slimme manier om mensen aan te moedigen hun flesjes en blikjes niet in de prullenbak te gooien, maar ook een stap richting maatschappelijke verantwoordelijkheid.

Nieuwe sloten, nieuwe kansen

Een andere aanpak wordt getest door de gemeente Amsterdam, waar sloten op afvalbakken zijn aangebracht om het ongewenst openen te voorkomen. Ook worden er boetes uitgedeeld voor het vernielen van afvalbakken. In Rotterdam en andere steden worden speciale houders voor blikjes en flessen aan prullenbakken bevestigd waar men hun statiegelditems in kwijt kan, zodat een ander deze hier vervolgens uit kan pakken en ik kan leveren.

Een pragmatische aanpak?

Ondernemers kunnen ook een bijdrage leveren. Een mogelijke oplossing voor dit dilemma kan het plaatsen van speciale doorzichtige rolcontainers zijn, geplaatst bij uitgiftepunten zoals horeca en to-go shops, waarin mensen enkel hun statiegeldflessen en -blikjes kunnen deponeren. Hiermee kan het probleem bij de bron worden aangepakt, omdat het voor de graaiers niet nodig is om vuilnisbakken en containers overhoop te halen. Een rolcontainer huren en inzetten als een verzamelpunt voor statiegelditems zou een win-win situatie kunnen zijn: de gebruikers kunnen hun statiegeldafval makkelijk en snel kwijt en de ‘graaiers' hoeven geen afvalbak meer overhoop te halen.

Tot slot

Het is duidelijk dat een goedbedoelde oplossing als statiegeld nieuwe uitdagingen met zich meebrengt. Daarom is het van belang om flexibel te blijven en te zoeken naar oplossingen. Het statiegeldbeleid heeft zeker positieve milieueffecten, maar de uitvoering ervan vraagt om aanpassingen in stedelijk beheer en gebiedsontwikkeling. Een kans om niet alleen onze straten schoner, maar ook onze oplossingen slimmer te maken.

Bron: MKBafval.nl

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Soms flexibel, soms vast: hoe kiest u de juiste kleurtemperatuur?

1 mei om 10:00 uur

Steeds vaker is de vraag niet óf u goed verlicht, maar hóé u dat doet. Kiest u voor maximale controle en…

Lees verder »
descriptionArtikel

Panel: water en bodem moeten te allen tijde sturend zijn bij de inrichting van de stedelijke openbare ruimte

13 mei om 13:17 uur

Sinds 2022 is het principe ‘water en bodem sturend’ richtinggevend voor de inrichting van Nederland. Het…

Lees verder »
descriptionArtikel

Wat Nijmegen leert van vier jaar duizend bomen planten

12 mei om 10:41 uur

Duizend extra bomen per jaar planten in een bestaande stad klinkt overzichtelijk, maar blijkt in de praktijk…

Lees verder »
flash_onNieuws

Handboek Omgevingsgericht Lichtontwerp nu ook online beschikbaar

11 mei om 13:42 uur

Het Handboek Omgevingsgericht Lichtontwerp (OGLO) is nu online beschikbaar. De publicatie is een initiatief van…

Lees verder »
descriptionArtikel

Publicatie Groen op de Balans pleit voor nieuwe collectiviteit rond stedelijk groen

7 mei om 11:11 uur

Hoewel het belang van groene openbare ruimte wetenschappelijk ruimschoots is aangetoond, blijft groen in de…

Lees verder »
descriptionArtikel

Hoe toegankelijk is het winkelcentrum in uw gemeente?

4 mei om 09:16 uur

In de rubriek Platform Toegankelijkheid belicht Denise Janmaat, directeur van het Nederlands Instituut voor…

Lees verder »
descriptionArtikel

'Water dat je ziet, is water dat je begrijpt'

30 apr om 10:18 uur
Hans Roelofs werkt als adviseur stedelijk water en klimaatadaptatie dagelijks aan toekomstbestendige…
Lees verder »
descriptionArtikel

Zuid-Holland en The Green Village maken biodiversiteit in de stad meetbaar

29 apr om 10:37 uur

Hoe maak je van biodiversiteit in stedelijk gebied iets dat niet alleen wordt nagestreefd, maar ook aantoonbaar…

Lees verder »