Statiegeld: een oplossing met een nieuw probleem voor openbare ruimtes

maandag 18 september 2023

Een ironische twist in het statiegeldverhaal: wat bedoeld was om de straten schoner te maken, leidt nu tot nieuwe vormen van overlast en vervuiling. Het fenomeen doet zich voor op treinstations en in stedelijke gebieden, waar mensen zakken openscheuren en containers omkiepen op zoek naar flesjes en blikjes waar statiegeld op zit, zo meldt het AD. Het is een nieuwe uitdaging voor professionals in stedelijk beheer en gebiedsontwikkeling. Dus hoe gaan we om met deze onverwachte neveneffecten van een goedbedoeld milieubeleid?

Graaiers veroorzaken meer problemen dan ze oplossen

Wat opvalt is dat het vooral het gedrag van de 'graaiers' is dat problemen veroorzaakt. Terwijl ze in containers en vuilniszakken duiken om wat extra geld te verdienen, laten ze een spoor van chaos en vervuiling achter. Deze nieuwe vorm van 'statiegeldtoerisme' zet extra druk op schoonmaakdiensten, en vormt een risico voor de algemene netheid en zelfs veiligheid van openbare ruimtes. Een woordvoerder van de NS noemde het "dweilen met de kraan open."

Innovatieve oplossingen van de NS: statiegeldautomaten en liefdadigheid

Om de overlast in te dammen, heeft de NS proactief statiegeldautomaten geïnstalleerd op belangrijke treinstations door heel Nederland. Hoewel toeristen op dit moment geen gebruik kunnen maken van deze faciliteiten - omdat een Nederlands bankrekeningnummer vereist is - bieden de automaten een interessante optie om statiegeld te doneren aan de Plastic Soup Foundation. Dit is niet alleen een slimme manier om mensen aan te moedigen hun flesjes en blikjes niet in de prullenbak te gooien, maar ook een stap richting maatschappelijke verantwoordelijkheid.

Nieuwe sloten, nieuwe kansen

Een andere aanpak wordt getest door de gemeente Amsterdam, waar sloten op afvalbakken zijn aangebracht om het ongewenst openen te voorkomen. Ook worden er boetes uitgedeeld voor het vernielen van afvalbakken. In Rotterdam en andere steden worden speciale houders voor blikjes en flessen aan prullenbakken bevestigd waar men hun statiegelditems in kwijt kan, zodat een ander deze hier vervolgens uit kan pakken en ik kan leveren.

Een pragmatische aanpak?

Ondernemers kunnen ook een bijdrage leveren. Een mogelijke oplossing voor dit dilemma kan het plaatsen van speciale doorzichtige rolcontainers zijn, geplaatst bij uitgiftepunten zoals horeca en to-go shops, waarin mensen enkel hun statiegeldflessen en -blikjes kunnen deponeren. Hiermee kan het probleem bij de bron worden aangepakt, omdat het voor de graaiers niet nodig is om vuilnisbakken en containers overhoop te halen. Een rolcontainer huren en inzetten als een verzamelpunt voor statiegelditems zou een win-win situatie kunnen zijn: de gebruikers kunnen hun statiegeldafval makkelijk en snel kwijt en de ‘graaiers' hoeven geen afvalbak meer overhoop te halen.

Tot slot

Het is duidelijk dat een goedbedoelde oplossing als statiegeld nieuwe uitdagingen met zich meebrengt. Daarom is het van belang om flexibel te blijven en te zoeken naar oplossingen. Het statiegeldbeleid heeft zeker positieve milieueffecten, maar de uitvoering ervan vraagt om aanpassingen in stedelijk beheer en gebiedsontwikkeling. Een kans om niet alleen onze straten schoner, maar ook onze oplossingen slimmer te maken.

Bron: MKBafval.nl

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Panel: kan ontwerpkracht beheer in beweging brengen?

27 feb om 09:10 uur

Helpt de inzet van ontwerpkracht en de ontwikkeling van de creatieve beheerprofessional ons om transities in de…

Lees verder »
flash_onNieuws

Tilburg maakt stad diervriendelijker met faunaplan

26 feb om 16:20 uur

De gemeente Tilburg gaat op 78 locaties nieuwe faunavoorzieningen aanleggen om dieren meer ruimte en veilige…

Lees verder »
flash_onNieuws

Scanauto's moeten stoepen vrijhouden in Rotterdam

25 feb om 16:42 uur

Een Rotterdamse proef met scanauto’s die fout geparkeerde voertuigen op de stoep opsporen, lijkt goed te werken…

Lees verder »
flash_onNieuws

Nieuwe leidraad maakt openbare ruimte toegankelijk voor iedereen

24 feb om 08:38 uur

Een nieuwe leidraad van CROW helpt wegbeheerders en beleidsmakers bij het ontwerpen, inrichten en beheren van…

Lees verder »
descriptionArtikel

Beheer en toegankelijkheid zit 'm in de details

23 feb om 09:00 uur
Denise Janmaat kijkt vanuit haar rol als directeur bij Platform Toegankelijkheid dagelijks met een deskundig oog…
Lees verder »
descriptionArtikel

Bewegen naar circulariteit en klimaatadaptatie op sport- en speelplekken

20 feb om 09:12 uur

De openbare ruimte staat onder druk: gemeenten willen sport- en speelplekken toekomstbestendig maken, terwijl…

Lees verder »
flash_onNieuws

Breda heeft straks eerste rookvrije stadspark van Nederland

18 feb om 13:15 uur

Breda opent op 6 mei 2026 het rookvrije Seeligpark, dat wordt aangelegd op het terrein van de voormalige…

Lees verder »
descriptionArtikel

Rotterdam koploper in circulaire openbare verlichting

16 feb om 12:22 uur

Rotterdam verandert haar openbare verlichting ingrijpend. Van traditionele armaturen naar slimme, led-armaturen…

Lees verder »