Statiegeld: een oplossing met een nieuw probleem voor openbare ruimtes

maandag 18 september 2023

Een ironische twist in het statiegeldverhaal: wat bedoeld was om de straten schoner te maken, leidt nu tot nieuwe vormen van overlast en vervuiling. Het fenomeen doet zich voor op treinstations en in stedelijke gebieden, waar mensen zakken openscheuren en containers omkiepen op zoek naar flesjes en blikjes waar statiegeld op zit, zo meldt het AD. Het is een nieuwe uitdaging voor professionals in stedelijk beheer en gebiedsontwikkeling. Dus hoe gaan we om met deze onverwachte neveneffecten van een goedbedoeld milieubeleid?

Graaiers veroorzaken meer problemen dan ze oplossen

Wat opvalt is dat het vooral het gedrag van de 'graaiers' is dat problemen veroorzaakt. Terwijl ze in containers en vuilniszakken duiken om wat extra geld te verdienen, laten ze een spoor van chaos en vervuiling achter. Deze nieuwe vorm van 'statiegeldtoerisme' zet extra druk op schoonmaakdiensten, en vormt een risico voor de algemene netheid en zelfs veiligheid van openbare ruimtes. Een woordvoerder van de NS noemde het "dweilen met de kraan open."

Innovatieve oplossingen van de NS: statiegeldautomaten en liefdadigheid

Om de overlast in te dammen, heeft de NS proactief statiegeldautomaten geïnstalleerd op belangrijke treinstations door heel Nederland. Hoewel toeristen op dit moment geen gebruik kunnen maken van deze faciliteiten - omdat een Nederlands bankrekeningnummer vereist is - bieden de automaten een interessante optie om statiegeld te doneren aan de Plastic Soup Foundation. Dit is niet alleen een slimme manier om mensen aan te moedigen hun flesjes en blikjes niet in de prullenbak te gooien, maar ook een stap richting maatschappelijke verantwoordelijkheid.

Nieuwe sloten, nieuwe kansen

Een andere aanpak wordt getest door de gemeente Amsterdam, waar sloten op afvalbakken zijn aangebracht om het ongewenst openen te voorkomen. Ook worden er boetes uitgedeeld voor het vernielen van afvalbakken. In Rotterdam en andere steden worden speciale houders voor blikjes en flessen aan prullenbakken bevestigd waar men hun statiegelditems in kwijt kan, zodat een ander deze hier vervolgens uit kan pakken en ik kan leveren.

Een pragmatische aanpak?

Ondernemers kunnen ook een bijdrage leveren. Een mogelijke oplossing voor dit dilemma kan het plaatsen van speciale doorzichtige rolcontainers zijn, geplaatst bij uitgiftepunten zoals horeca en to-go shops, waarin mensen enkel hun statiegeldflessen en -blikjes kunnen deponeren. Hiermee kan het probleem bij de bron worden aangepakt, omdat het voor de graaiers niet nodig is om vuilnisbakken en containers overhoop te halen. Een rolcontainer huren en inzetten als een verzamelpunt voor statiegelditems zou een win-win situatie kunnen zijn: de gebruikers kunnen hun statiegeldafval makkelijk en snel kwijt en de ‘graaiers' hoeven geen afvalbak meer overhoop te halen.

Tot slot

Het is duidelijk dat een goedbedoelde oplossing als statiegeld nieuwe uitdagingen met zich meebrengt. Daarom is het van belang om flexibel te blijven en te zoeken naar oplossingen. Het statiegeldbeleid heeft zeker positieve milieueffecten, maar de uitvoering ervan vraagt om aanpassingen in stedelijk beheer en gebiedsontwikkeling. Een kans om niet alleen onze straten schoner, maar ook onze oplossingen slimmer te maken.

Bron: MKBafval.nl

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Groen is geen franje: waarom stadsnatuur je brein verandert

11 aug om 09:00 uur

Veel wijst erop dat stadsnatuur een positief effect heeft op de gezondheid en het welbevinden van mensen. Toch…

Lees verder »
descriptionArtikel

Ouderkerk aan de Amstel verruilt asfalt voor twee levendige pleinen

10 aug om 12:00 uur

Een supermarkt die wil uitbreiden. Een dorpscentrum dat al jaren te veel in het teken staat van auto's en te…

Lees verder »
descriptionArtikel

Veilige masten beginnen bij een goede inspectie en meting

4 aug om 11:33 uur

Iedere dag lopen we er onderdoor, naast of langs — zonder erbij stil te staan. Openbare verlichtingsmasten,…

Lees verder »
descriptionArtikel

Zonder goed beheer verdwijnt toegankelijkheid

3 aug om 11:00 uur

In elke editie van Straatbeeld werpt Denise Janmaat van het Nederlands Instituut voor Toegankelijkheid haar…

Lees verder »
descriptionArtikel

Hellendoorn maakt van bezuiniging een beweegvriendelijke visie

29 jul om 09:00 uur

Een enorme vervangingsgolf van verouderde speeltoestellen, maar geen budget om die op te vangen. Voor de…

Lees verder »
descriptionArtikel

CityHealth helpt gemeenten bij vergroening

28 jul om 10:00 uur

Klimaatadaptatie, waterberging, hittestress, biodiversiteit: vergroening van binnenstedelijke gebieden staat…

Lees verder »
descriptionArtikel

AI kijkt, de beheerder beslist: Wassenaar zet AI in voor slimmer beheer

27 jul om 09:00 uur

Een oude kaart met invasieve soorten aan de muur van het stadhuis van Wassenaar. Rob Smit en Kambiz Elmi…

Lees verder »
descriptionArtikel

De echte prijs van straatmeubilair blijkt pas later

24 jul om 09:11 uur

Een goedkope afvalbak die na tien jaar alweer vervangen moet worden. Een duurzamer alternatief dat twintig jaar…

Lees verder »