NPDW introduceert Inspiratiegids Duurzame Bestrating

Wie de verhalen in de Straatbeeld-rubriek Circulaire Oogst leest en het Circulaire Openbare Ruimte Congres of de Dag van de Circulariteit bezoekt, weet dat de circulaire initiatieven in de openbare ruimte steeds talrijker worden. Tegelijkertijd blijft er veel werk te doen: kennis vergaren en delen en succesvolle initiatieven opschalen bijvoorbeeld. Zeker aan de infrakant van de openbare ruimte, waar grote slagen zijn te slaan op het gebied van CO₂-reductie en grondstoffenbesparing. 

Veel van de uitdagingen waar ontwerpers, gemeenten en aannemers bij circulaire projecten tegenaan lopen, zijn bekend: hoe verhoog je het hergebruik en verleng je de levensduur van materialen in de best mogelijke kwaliteit en tegen lage kosten? Hoe overtuig je gebruikers van de openbare ruimte van hergebruik in plaats van nieuw materiaal? Hoe zorg je voor voldoende herbruikbare materialen, opslag en inzicht in de voorraad? Vragen waar de inspiratiegids van het NPDW, het platform, handvatten voor biedt.   

Andere mindset 

Samen met overheden, bedrijven en kennisinstellingen werkt Nationaal Platform Duurzame Wegverharding (NPDW) aan duurzame wegen die langdurig in topconditie blijven voor intensief gebruik. Dit bespaart kosten, verkleint onze ecologische voetafdruk en bevordert de mobiliteit; een randvoorwaarde voor een sterke economie. NPDW verenigt álle partijen in de wegverhardingsector en werkt samen aan één geharmoniseerde aanpak. 

Ludo Hennissen, programmamanager NPDW, stelt in de gids dat circulair werken om een andere mindset vraagt. Improviseren vooral, de kansen zien. In de praktijkverhalen in de inspiratiegids komt dat ook aan bod. Bijvoorbeeld in die over het Grondstoffendepot van Utrecht, dat de ontwerpers en projectleiders dwingt tot anders denken. Waar circulaire initiatieven eerder ontstonden uit toeval of bevlogenheid van individuen, vormt het depot nu de basis voor circulair ontwerp. 

Circulair begint vaak bij 'gewoon doen', bij een bevlogen collega. Om te voorkomen dat het bij losse initiatieven blijft, zijn er verschillende aanpakken. De gids laat dit zien aan de hand van de voorbeelden van Noardeast-Fryslân en Amsterdam. De Friezen werken van onderop: vanuit vakmanschap en vertrouwen naar beleid en instrumenten, zonder alles dicht te timmeren. Amsterdam koos voor een snellere beleidsvorming, maar verloor onderweg iets van de uitvoeringscultuur. De gids vergelijkt deze benaderingen en benoemt lessen die beide partijen van elkaar kunnen leren. 

Andere hoofdstukken gaan in op bewonersbetrokkenheid, samenwerking en het beoordelen van circulaire materiaalkwaliteit. Eric van Wissen (Unihorn BV) pleit voor objectieve meetprotocollen, kwaliteitsclassificatie en normering. Hij deelt zijn handleiding hiervoor. Ruud Janssen (gemeente Dongen) benadrukt het belang van kwaliteit. Door te meten, monitoren en delen, verandert hergebruik van een idealistisch streven in een professionele standaard, zegt Janssen. 

Kosten en baten van hergebruik 

Is hergebruik duurder? Niet per se, stelt Trevor Verberne, kostendeskundige bij de gemeente Enschede. In zijn ramingen betrekt hij niet alleen kosten, maar ook levensduur en CO₂-uitstoot. Hij stelt zo prijslijsten op van her te gebruiken materialen uit het eigen depot. Hergebruikte straatstenen blijken vaak tientallen procenten goedkoper dan nieuwe, met aanzienlijk minder CO₂-uitstoot. 

De gids kijkt ook vooruit: naar robotisering van het straatwerk en de veranderende rol van de stratenmaker. Ook komt de noodzaak van aangepaste regelgeving aan bod. De gids sluit af met een concreet hoofdstuk voor de praktijk. Hierin vinden lezers een stappenplan en handige checklists voor het opzetten van een circulair bestratingstraject. 

Benieuwd naar de handvatten en inspiratie om zelf aan de slag te gaan met circulaire bestrating? De gids is te lezen op de website van NPDW