Van ‘boekhouder van het bestaande’ naar vernieuwer en verbinder

Via de ‘socials’ las ik enkele berichten over het internationale symposium I.A.M. Public Space 2024, dat begin juni in Alnarp, Zweden plaatsvond. Drie dagen lang spraken internationale wetenschappers, beleidsmakers en beheerders van de openbare ruimte met elkaar over de toekomst van het vakgebied. Na zich eerder op het NCBOR aan het Nederlandse publiek te hebben voorgesteld, was dit het moment waarop Arjan Hijdra zich als kandidaat buitengewoon hoogleraar Managing Public Space presenteerde aan het internationale publiek. Een belangrijk moment richting het oprichten van een volwaardige leerstoelgroep Managing Public Space aan Wageningen Universiteit. 

De berichten waren des beheerders bescheiden. Geen flitsende videocompilaties of ronkende oneliners, maar een kort verslag van dat wat had plaatsgevonden. Doe maar normaal dan doe je al gek genoeg. Terwijl juist nu een beetje borstklopperij wel op zijn plaats zou zijn. In nog geen vijf jaar tijd heeft beherend Nederland het voor elkaar gekregen om haar vakgebied prominent op de (internationale) wetenschappelijke kaart te zetten. Met een leergang op masterniveau en een wetenschappelijk onderzoeksprogramma.  

Dat is niet alleen een mooie erkenning van het vakgebied, maar vooral ook keihard nodig. Waar de beheerder lang te boek stond als behouder van het bestaande, is de laatste jaren de omslag gemaakt naar een rol als vernieuwer en verbinder. De beheerder die bij iedere ingreep een kans heeft om de openbare ruimte te laten voldoen aan deze eisen van morgen. Om daarmee een bijdrage te leveren aan de maatschappelijke opgaven op het gebied van kansengelijkheid, vergroening, klimaatadaptatie, verkeersveiligheid, energie en circulariteit.  

Dat we die bijdrage willen leveren staat inmiddels opgeschreven in vele beleidsnota’s en de resultaten van succesvolle pilots laten we op de beheercongressen aan elkaar zien. Maar hoe bouwen we die verantwoordelijk taak verder uit? Hoe krijgen we dat in ál die steden en dorpen voor elkaar, in een complex speelveld met bewoners en partners? En hoe doen we dit in verbinding met die andere ruimtelijke disciplines van planologen, stedenbouwers en landschapsarchitecten. Dat zijn grote vragen om te beantwoorden. Dat vraagt om leren en onderzoeken, daar hebben we die wetenschappelijke kennis hard bij nodig.  

De basis is gelegd, maar dat is pas het begin. Wetenschappelijke kennis wordt pas van waarde als we het toepassen in de praktijk. Dat vraagt om een onderzoeksprogramma dat voldoende praktijkgericht is, maar vooral ook een praktijk die zich voldoende openstelt voor het onderzoek. Het is onze taak als beheerorganisaties om vanuit onze praktijkkennis de juiste vragen neer te leggen bij de wetenschap. Zo brengen we samen het kennisniveau omhoog en zetten we als beheerder de volgende stap in onze rol als vernieuwer en verbinder.