De voortrekkersrol van de beheerder

Van den Broek is senior adviseur op het gebied van openbare ruimte bij Antea Group en voert die taak voornamelijk uit bij overheden. Daarnaast geeft hij trainingen, bijvoorbeeld over asset management.

Van kwaliteitsgestuurd naar effectgestuurd

De meeste gemeenten hebben al de beweging doorgemaakt van rationeel naar kwaliteitsgestuurd beheer (schoon, heel en veilig). De laatste tijd merkt Van den Broek dat gemeenten richting effectgestuurd beheer opschuiven. “Van beheer wordt meer gevraagd. Met het beheer willen we aantoonbaar bijdragen aan de doelen van de stad.” Speelt de burger hier een prominente rol in? “Dat kan, maar dat hoeft niet. Wel merk ik dat gemeenten meer samenlevingsgericht willen werken, maar zich afvragen hoe ze moeten omgaan met participatie.”

Van den Broek houdt zich vooral bezig met het traject van bestuur naar beheer. “Wat zeggen en willen bestuurders en hoe vertaal je dat naar effecten in de openbare ruimte, wat betekent dat voor de financiën en hoe bepaal je je strategie?”

Politiek klimaat

Af en toe wringt het wel eens tussen beheerders en bestuurder. “Dan botst de klassieke opvatting van beheer -beheren wat er op dat moment ligt, volgens de technische norm en zo goedkoop mogelijk- met wat de stad eigenlijk wil. Tegenwoordig mag vaak differentiatie optreden in de stad en hoeft niet op elke locatie hetzelfde niveau onderhouden te worden. Dit rijmt niet altijd met de opvattingen over vakmanschap van de beheerder.”

Ook het politieke klimaat is de beheerder niet altijd goed gezind. “Sommige plannen duren nu eenmaal lang en hebben tijd nodig om uitgevoerd te worden. Maar dan kan het zijn dat halverwege een nieuw bestuur wordt aangesteld en de focus ergens anders op wordt gelegd. Dat is echter inherent aan het werken in een politieke omgeving.”

Omgevingswet

Voor het komende Nationaal Congres Beheer Openbare Ruimte zit Theus van den Broek in de adviesraad. Het thema van het congres is ‘Beheer, de stuwende kracht’.  Van den Broek denkt dat de beheerder momenteel een nog wat afwachtende rol aanneemt, terwijl hij juist meer een voortrekkersrol zou moeten vervullen. “Bijvoorbeeld op het gebied van duurzaamheid, maar ook bij de omgang met burgers. Beheerders hebben veel contact met mensen, kunnen peilen wat er leeft.” Ook nu de invoering van de Omgevingswet steeds dichterbij komt, hoopt Van den Broek dat beheerders hier alvast op voorsorteren. “De Omgevingsvisie dreigt al snel een feestje van de afdeling Ruimtelijke Ordening te worden. Maar het gaat er om wat gemeenten met hun stad willen. Iedereen moet daaraan meewerken om te bedenken welke effecten en resultaten worden beoogd. Beheerders zijn inmiddels wel gewend om in output en ambities per gebied te denken, zeker als ze al effectgestuurd werken. Ze kunnen daarmee een voortrekkersrol vervullen. Alle domeinen die buiten in de openbare ruimte iets te vertellen hebben moeten hun klokken gelijk zetten. Wij proberen dat te stimuleren.”

Van den Broek denkt dat hier voornamelijk voor de beheermanagers een schone taak is weggelegd. “Hier wordt leiderschap gevraagd. De vakspecialistische beheerders hebben in hun organisatie niet de ingangen en het mandaat hiervoor. Directeuren en afdelingshoofden moeten zich hier nadrukkelijk mee gaan bezig houden. Waarom beheer je iets en welk effect wil je ermee bereiken? Het zoeken naar het ‘waarom we doen wat we doen’ moet de constante factor worden.”

 
Praat verder op het NCBOR

Het is van belang dat beheerders elkaar ontmoeten, kennis delen en zo samen van het pad en de route naar de toekomst verkennen. Op het Nationaal Congres Beheer Openbare Ruimte 2016 (NCBOR 2016) van donderdag 24 november in het WTC-gebouw in Rotterdam zetten al honderden professionals al de lijnen uit. Kijk voor het programma op www.ncbor.nl.