Praktijkkennis over duurzame infrastructuur gebundeld in 'Doeboek'

maandag 26 januari 2026

De bouw van de Passerelle in Zwolle (Foto Stefan Verkerk)

Gemeenten die hun infrastructuur willen verduurzamen, hebben vaak te maken met dezelfde vragen: welke maatregelen werken in de praktijk, wie heeft daar invloed op en hoe voorkom je dat iedereen het wiel opnieuw uitvindt? Die vragen staan centraal in het nieuwe Doeboek duurzame infra.

Het Doeboek bundelt bestaande praktijkkennis uit het hele land en is tot stand gekomen na samenwerking tussen vijftig gemeenten, diverse provincies en organisaties als CROW, BouwCirculair, Platform WOW, het Nationaal Platform Duurzame Wegverharding en het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Ook provincies en waterschappen kunnen het boek gebruiken als naslagwerk.

Van beleid tot uitvoering

Het Doeboek is bedoeld voor iedereen die binnen een gemeente betrokken is bij de aanleg, het beheer of de vervanging van infrastructuur. Dat varieert van beleidsmedewerkers en projectleiders tot ontwerpers, beheerders en inkopers. Per maatregel staat aangegeven welke rol of functie de meeste invloed heeft, zodat duidelijk wordt waar professionals daadwerkelijk verschil kunnen maken.

De inhoud is opgebouwd rond vier thema’s: Verhardingen, Kunstwerken, Riolering en Schoon en Emissieloos Bouwen. In totaal beschrijft het Doeboek 21 duurzame maatregelen en zes overkoepelende thema’s, zoals beleid, inkoop en het toepassen van de Milieukostenindicator.

Concrete voorbeelden uit de praktijk

Bij de verhardingen gaat het onder meer over levensduurverlengend onderhoud. Dat kan kosten besparen en tegelijkertijd de milieu-impact van het wegenareaal beperken. Het Doeboek beschrijft verschillende technieken en afwegingskaders die gemeenten helpen bepalen wat in een specifieke situatie de beste keuze is. Ook selectief frezen van asfalt komt aan bod, met als doel hergebruik in nieuwe deklagen. In de praktijk betekent het dat asfalt zoveel mogelijk in de asfaltketen blijft.

Het hoofdstuk over kunstwerken laat zien hoe hergebruik van onder andere damwanden, lichtmasten en brugonderdelen kan worden georganiseerd. De gemeente Arnhem deelt bijvoorbeeld ervaringen met het hergebruik van hout uit het eigen areaal bij de bouw en renovatie van bruggen. Dat gebeurt in bouwteamverband, waarbij beheer, planning en beschikbare materialen gezamenlijk worden afgestemd.

Ook bij riolering spelen levensduurverlenging en hergebruik een belangrijke rol. Het onderdeel Schoon en Emissieloos Bouwen gaat onder meer in op het organiseren van laadvoorzieningen op de bouwplaats en het verminderen van uitstoot tijdens de uitvoering.

Dynamisch document

Het Doeboek duurzame infra is geen statisch document. Elke vier maanden wordt de inhoud geactualiseerd op basis van nieuwe praktijkervaringen. Gemeenten en andere organisaties kunnen voorstellen voor aanvullingen of aanpassingen indienen.

-> het Doeboek duurzame infra is te vinden op duurzame-infra.nl