Erasmusbrug: Met nieuwe verlichting oude lichtbeeld in stand houden

De Erasmusbrug is twintig jaar geleden ontworpen door Ben van Berkel van UNStudio. De huidige verlichting is onderdeel van het ontwerp. De architect is daarom door de gemeente Rotterdambetrokken bij het verduurzamenvan de verlichting. Het lichtbeeld van de brug met de nieuwe ledverlichting moet zoveel mogelijk overeenkomen met het oorspronkelijke lichtplan.

"Vanaf het begin zijn we door de gemeente Rotterdam betrokken bij dit project", vertelt Tom Minderhoud van UNStudio. "We hebben daarom de originele as built tekeningen van begin jaren ’90 erbij gezocht en ook het oorspronkelijke lichtontwerp. Vervolgens hebben we op basis hiervan een benchmark van het bestaande lichtontwerp gemaakt en samen met de gemeenteen onze lichtadviseur ACT lighting het concept achter het oorspronkelijke lichtplan gedocumenteerd."

In dat oorspronkelijke lichtplan speelt de bijzondere vormgeving van de brug een belangrijke rol, met de kenmerkende knik in de pyloon. Overdag zorgt het zonlicht voor schaduwvlakken in de uitgesproken geometrie van de brug, 's nachts is dit lichtbeeld omgekeerd en zijn de licht contrasten tussen de verschillende vlakken van belang. Het is de bedoeling dat dit bestaande lichtbeeld ook in de nieuwe situatie behouden blijft. "Ledlampen hebben andere eigenschappen dan de oude lampen, ledlampen kun je veel preciezer richten door de kleinere straalhoek van de lichtbundel, bovendien zit er een besparing in het energie verbruik. Omdat de nieuwe lampen wel de oude situatie moeten benaderen, zal op de brug voor de uiteindelijke installatie eerst een test uitgevoerd gaan worden door de fabrikant van de ledlampen.

Telemanagement

Niet alleen de verlichting van de tuien, die de brug van veraf zichtbaar maakt, wordt vernieuwd. Ook de lampen boven de rijbanen en de sierverlichting aan de onderkant van de brug worden vervangen. De nieuwe verlichting is straks op afstand te bedienen via telemanagement. Daarmee wordt ook het aanlichten van de Erasmusbrug in kleur bij een speciale gebeurtenis een stuk eenvoudiger. Want hoewel zoveel mogelijk het oude lichtbeeld in stand wordt gehouden en de Rotterdammers dus nauwelijks door zullen hebben dat er nieuwe lampen zijn geïnstalleerd, zal op speciale dagen het licht gekleurd worden. "Dan kun je denken aan het zomercarnaval of als Feyenoord kampioen wordt", aldus Minderhoud. "Nu wordt dat nog gedaan door handmatig filters voor de lampen te zetten, alleen dit is arbeidsintensief en daardoor kostbaar. De nieuwe lampen zijn deels wit en deels RGB, waar alle kleuren mee gemaakt kunnen worden."

Niet alleen behoren kleuren tot de mogelijkheden, ook kunnen de nieuwe lampen gedimd worden. Momenteel worden een aantal lichtscenario's ontwikkeld voor de verschillende tijdstippen van de dag. In de nachtelijke uren worden dan bijvoorbeeld lampen gedimd of zelfs deelsuit gezet. Al deze mogelijkheden leveren de gemeente een energiebesparing tot wel 75 procent op.