Onderzoek Diversitree toont zin van stedelijke boomdiversiteit

Het onderzoeksteam, met onder andere de Nederlandse ecologisch ingenieur Nadina Galle, bekeek de boomdiversiteit van het straatbeeld in acht wereldsteden. Op basis van een uitgebreid open-source bomenbestand werden de centra van deze steden vergeleken met hun buitengebieden. De resultaten van dit Diversitree project moeten ertoe leiden dat de steden een sterkere variëteit aan boomsoorten kunnen gebruiken om het stedelijke ecosystemen te verbeteren.

Achtergrond

Uit studies over de biodiversiteit van steden is gebleken dat boomnetwerken cruciaal zijn voor de ecologische weerstand van de stedelijke omgeving, onder andere door hun positieve effect op de luchtkwaliteit. Om zo’n boomnetwerk van nature sterk te houden, is een rijke diversiteit aan soorten belangrijk. Galle legt uit in haar blog: “Historische conventies en beplantingsnormen hebben ertoe geleid dat de meeste steden weinig diversiteit in soorten hebben. Overbeplanting van één of een paar soorten hebben geleid tot monoculturen, waarbij ziektes van die soorten grote delen van het stedelijke bos kunnen vernietigen.” 

Oftewel: plant diverse soorten, want samen staan bomen sterker. Voor Diversitree werden een achttal stedelijke boomnetwerken onderzocht aan de hand van hun huidige soortendiversiteit. In dit onderzoek is niet enkel diversiteit het doel. “Diversitree streeft ernaar bewustwording van lokale stedelijke bossen te verbeteren, alsook hoe gemeenschappen deze kunnen versterken via open-source data en software”, aldus Galle.

De resultaten

In het onderzoek is de diversiteit binnen en buiten de stadscentra onderzocht. Het gaat om de centra van Cambridge (VS), Vancouver (Canada), Buenos Aires (Argentinië), Bologne (Italië), Oslo (Noorwegen), Parijs (Frankrijk), Melbourne (Australië) en Amsterdam. In het onderzoek zijn op basis van beschikbare data alle parken en omliggende bossen niet meegerekend, zodat gericht gekeken kan worden naar bomen in het straatbeeld.



Uit de resultaten blijkt dat de soortendiversiteit buiten steden groter is dan in stadcentra. Amsterdam deed het relatief goed in vergelijking met de zeven andere steden, maar liet wel een interessante vondst zien: enkel in Amsterdam was een lokale boomsoort dominant. “Dat roept vragen op over het eeuwenoude idee dat inheemse soorten altijd ‘beter’ zijn”, aldus Galle. Enkele resultaten op basis van twee onderzoeksmethodes zijn hier te vinden.

Diversiteit niet een doel op zich

Volgens Galle laat het onderzoek goed zien dat diversiteit belangrijk is voor stedelijke ecosystemen, zolang diversiteit niet als doel op zich wordt nagestreefd. Diversificatie moet bijvoorbeeld niet leiden tot het aanplanten van soorten die ongeschikt zijn voor een bepaald stedelijk landschap. “Hoewel diversiteit op zichzelf een positief beleidsdoel kan zijn, is het belangrijk om te nuanceren dat het enkel laten toenemen van boomdiversiteit niet per definitie behulpzaam is voor de weerstand van elk stedelijk bos”, aldus Galle.

Met open data kunnen de krachten en potentiële zwaktes van bomen in specifieke stedelijke ecosystemen worden gemeten zodat deze kennis breed gedeeld kan worden. Alle resultaten van het Diversitree project zijn te vinden op deze website. Hier is onder andere inzichtelijk gemaakt welke boomsoorten in de acht onderzochte steden dominant zijn.