Historisch erfgoed en duurzaamheid komen samen bij herinrichting markt Lochem

Tekst: Mark Bos 

Focus op geschiedenis 

De Markt is het kloppend hart van de binnenstad. Met de nieuwe inrichting is er meer eenheid tussen de rest van het centrum en de Markt ontstaan. Hierbij is het behoud van de historische sfeer van het centrum belangrijk. Ook dient het plein een gezellige en aangename plek te zijn om  te verblijven, recreëren en winkelen. 

 Martijn Boomkamp, civieltechnisch projectleider bij gemeente Lochem, werkte samen met de gemeente en de inwoners het ontwerp uit. Over de focus bij de herinrichting op de historie van Lochem zegt hij: “Uit een inventarisatie bij inwoners bleek dat zij de historie van Lochem erg belangrijk vinden. Hierop hebben we met het historisch genootschap om tafel gezeten. Vervolgens zijn we gekomen tot een historische galerij van CorTenstaal. Verder zijn de historische veldkeitjes teruggebracht in het eindresultaat. Dit leidt terug naar vroeger, toen men 14 vierkante meter veldkeitjes moest betalen wanneer men naar Lochem kwam. Dit is een belangrijk stukje historie voor Lochem.” 

Meer groen en ruimte om te verblijven 

Door een groot deel van het oude parkeerterrein te laten vervallen is er meer ruimte ontstaan voor groen en om te verblijven. Met het aanbrengen van meer groen is het plein aantrekkelijker geworden en beter voorbereid op een extremer klimaat. Daarnaast is er ook een fontein aangebracht die gezelligheid en verkoeling biedt op hete dagen. De fontein visualiseert de contouren van een gebouw dat vroeger op het plein  stond.  

Op diverse plekken zijn er gezellige zitplekken gerealiseerd. Om het verblijf verder te bevorderen zijn er een petanquebaan en een schaaktafel aangebracht. De historische veldkeien op de Markt zijn behouden en aangebracht op plekken waar je niet hoeft te lopen. “Het lopen op veldkeitjes en ook het rijden met marktkramen was niet altijd even praktisch. Dus hebben we  de keien teruggebracht in zitbankjes, rondom bomen en rondom de kerk”, legt Boomkamp uit.  

Ondergrondse voorzieningen 

Op de Markt worden al eeuwen lang warenmarkten gehouden. Tegenwoordig staat er elke week een gezellige markt die veel bezoekers en toeristen trekt. Ook worden er op het plein verschillende evenementen georganiseerd. In het ontwerp van het plein is hier rekening mee gehouden en voldoende ruimte gereserveerd voor deze activiteiten.  

Voor de markt en evenementen zijn goede energie- en drinkwatervoorzieningen een pré. Gezien het unieke karakter van het plein spreekt het voor zich dat deze voorzieningen ondergronds en obstakelvrij gerealiseerd diende te worden. De voorzieningen mogen geen hinder veroorzaken en geen afbreuk doen van het ontwerp.  

Circulair hergebruik kasten 

In een vroegtijdig stadium is Buitenkast benaderd om actief mee te denken bij de inrichting van het plein. Omdat er in 2009 de voorzieningen waren aangelegd met obstakelvrije PUTkasten was het logisch om deze kasten te gaan hergebruiken. De bestaande kasten zijn geïnspecteerd en hieruit bleek dat deze goed herbruikbaar waren. In samenspraak met alle betrokkenen is er een nieuwe plan gemaakt voor de installaties die past bij de nieuwe opstelling van de markt en de evenementen. 

Bij de start van de werkzaamheden zijn de PUTkasten afgekoppeld, verwijderd en naar Buitenkast gebracht. Hier hebben de kasten groot levensduur verlengend onderhoud gehad. Ook is de inhoud aangepast naar de nieuwe wensen. De historische keien in de deksels zijn behouden. Het resultaat van de aanpak is indrukwekkend: ongeveer 90 procent van de materialen kon worden hergebruikt, terwijl de overige materialen volledig zijn gerecycled. Dit betekent dat alles een nieuwe bestemming heeft gekregen, wat bijdraagt aan maximale duurzaamheid en nul restafval. 

Maximale zekerheid en lange levensduur 

Tijdens de herinrichting zijn de kasten weer opnieuw geplaatst, aangesloten op het netwerk en weer in bedrijf genomen. Alle werkzaamheden zijn turnkey verzorgd door Buitenkast. Hiermee was de gemeente voor een vast bedrag verzekerd van een gegarandeerd goed resultaat. Zo waren de risico’s tot een minimum beperkt. Na ruim vijftien jaar intensief te zijn gebruikt, kunnen de kasten weer minimaal dertig jaar mee.  

De herinrichting was een ideaal moment om ook de kasten nog eens grondig te beoordelen. Boomkamp: “Het was het uitgelezen moment om te kijken of we de kasten nog nodig hadden en zo ja, waar dan. Hieruit bleek wel dat we er graag nog gebruik van wilden maken, maar dat we het wel efficiënter wilden inrichten. Hierop zijn de kasten die er al stonden helemaal nagekeken en gereviseerd en hebben we ze uiteindelijk opnieuw kunnen inzetten.” 

Buitenkast 
Wormerveer 
075 – 750 2214 
buitenkast.nl