Van rommelig plein naar kloppend hart van Castricum

donderdag 23 juli 2026

Zeven of acht verschillende soorten bestrating op één plein. Weinig groen, versleten tegels, en een inrichting die vooral praktisch was, maar nooit echt uitnodigde om er even te blijven hangen. Zo zag het Kerkplein in Castricum er jarenlang uit. Ooit was het dé plek waar alles samenkwam: de markt, de horeca, de kerk, de routes naar de Dorpsstraat. Als verblijfsplek had het echter allang zijn beste tijd gehad, tot de herinrichting daar verandering in bracht. Wat begon als een simpele opknapbeurt, groeide uit tot een bredere kwaliteitsimpuls waarin klimaatadaptatie, erfgoed en verblijfskwaliteit samenkomen.

Projectleider Corné van Steen zag hoe een jarenlang stilgevallen plan uiteindelijk alsnog werkelijkheid werd. "Het Kerkplein zag er in principe niet heel slecht uit", vertelt hij. "Maar als je er civieltechnisch op ging letten, dan zat je met zeven of acht verschillende soorten bestratingsmaterialen."

Van versteend plein naar verblijfsgebied

Het project lag jarenlang stil en werd in 2024 opnieuw opgepakt. Daarbij werd nadrukkelijk gekeken naar de rol die het plein speelt binnen het dorp. Volgens Van Steen moest het gebied niet alleen technisch worden verbeterd, maar vooral weer een prettige plek worden om te verblijven.

Het Kerkplein was een van de plekken die de gemeente wilde aanpakken voor meer verblijfskwaliteit in het dorp. "Het is natuurlijk een heel bijzondere locatie", zegt hij. "Het is een van de oudste plekken van Noord-Holland, met historische gebouwen, de kerk en allerlei routes die hier samenkomen. Om die reden werd sterk ingezet op vergroening en samenhang."

Het plein kampte met hittestress en had nauwelijks schaduw. "Daarom werd ongeveer 150 vierkante meter extra groen toegevoegd, inclusief nieuwe bomen en plantvakken", legt Van Steen uit. Ook materiaalkeuzes speelden daarin mee. Daarnaast kreeg het plein een rustiger en consistenter beeld. Verschillende soorten bestrating maakten plaats voor een beperkt materialenpalet met natuursteen en hergebruikte klinkers. Ook is de verlichting vernieuwd met nostalgische gietijzeren lantaarns die beter aansluiten bij het historische karakter van het gebied.

Een van de meest opvallende toevoegingen is een nieuwe waterpomp op het plein, voorzien van een vergrote replica van een Romeins beeldje dat ooit in Castricum werd opgegraven. "Dat originele beeldje van Vrouwe Victoria, dat te zien is in het Huis van Hilde, is maar zeven-en-een-halve centimeter groot", vertelt Van Steen. "Met een 3D-scan hebben we het tien keer vergroot."

Samen ontworpen met bewoners

Vanaf het begin speelde participatie een belangrijke rol binnen het project. Bewoners, ondernemers, horeca en de kerk werden actief betrokken bij het ontwerptraject. "We hebben gewerkt met een comité van ongeveer vijftien mensen", zegt Van Steen. "Daar zaten bewoners in, ondernemers en vertegenwoordigers vanuit de horeca en de kerk."

Die participatie ging verder dan alleen meedenken over hoofdlijnen. Bewoners kregen ook invloed op concrete keuzes binnen het ontwerp, van bestrating tot straatmeubilair. "We hebben mensen echt laten kiezen", vertelt Van Steen. "Welke materialen passen hier het beste? De meerderheid bepaalde uiteindelijk wat het werd." Volgens hem zorgde die aanpak voor een breed gedragen plan. "Natuurlijk kun je nooit iedereen tevredenstellen. Maar mensen zagen wel dat hun mening serieus werd genomen."

Werken midden in het centrum

De uitvoering bracht tegelijkertijd de nodige uitdagingen met zich mee. Het Kerkplein ligt midden in het centrum van Castricum, waar winkels, horeca en de wekelijkse markt tijdens de werkzaamheden bereikbaar moesten blijven. "Dat was echt een logistieke puzzel", blikt Van Steen terug. "De vrijdagmarkt moest gewoon doorgaan en zwaar transport kon niet zomaar door de Dorpsstraat rijden." Om vertragingen te voorkomen heeft de afdeling BOR binnen de gemeente Castricum bovendien besloten al vroeg materialen in te kopen. "Levertijden zijn tegenwoordig een groot risico. Daarom zijn sommige materialen al besteld voordat de aanbesteding begon."

Een plein dat weer bij Castricum past

Inmiddels is het vernieuwde Kerkplein officieel geopend en wordt het gebied zichtbaar anders gebruikt dan voorheen. Waar het plein vroeger vooral functioneel was ingericht, is het nu veel meer een verblijfsruimte geworden. Groen, verlichting, historische verwijzingen en een rustigere inrichting zorgen samen voor een plek die beter aansluit bij het karakter van Castricum. Volgens Van Steen zit juist daarin de kracht van het project. "Het gaat uiteindelijk om hoe een plek voelt", zegt hij. "En ik denk dat het Kerkplein nu veel beter past bij wat het centrum van Castricum hoort te zijn."

Dit artikel is verschenen in Straatbeeld 3/2026. Je leest deze editie gratis in onze digitale bibliotheek.