Expertcolumn Niek Hendriks

maandag 14 maart 2022
timer 3 min
Niek Hendriks is strategisch adviseur smart city bij de gemeente Alkmaar. In zijn expertcolumn roept hij op het eigenaarschap van data weer terug te geven aan de samenleving.

In mijn werkveld spreken we steeds vaker van het digitaliseren van de fysieke leefomgeving. Waar we enkele jaren geleden vooral nog bezig waren met het efficiënter maken van de dienstverleningsprocessen in de organisatie is het tegenwoordig de norm om het straatbeeld vol te hangen met sensoren, slimme camera’s en openbare wifi netwerken om data te genereren en inzicht te krijgen in wat zich afspeelt in de stad.  

Ik zie dan ook sinds een jaar of twee een enorme toename van ‘digitale steden’ (Digital Twins), openbare dataplatformen en rijkelijk gevulde dashboards waarmee ieder gegeven van de stad op een hoog niveau wordt geanalyseerd en gevisualiseerd. Dit baart me zorgen en als adviseur op dit gebied vraag ik me af of we niet onbewust naar een publieke sector gaan met data obesitas. Waar trekken we de grens en wanneer gaan we terug naar de vraag voor wie we dit doen en welke publieke meerwaarde we realiseren met de samenleving?  

Dat is ook de reden dat ik in dit artikel pleit voor de oprichting van het vakgebied Social-IT voor de openbare ruimte. Social-IT is namelijk een logische doorontwikkeling van de traditionele IT taken binnen de publieke sector. Waar binnen de organisatie IT afdelingen vooral de nadruk leggen op efficiëntie en het analytische potentieel is het digitaliseringsvraagstuk in de samenleving vooral iets wat uit de sociale hoek moet komen. Hoe gaan we om vragen van de inwoners die verder gaan dan het visualiseren van data, zorgen we ervoor dat minder digitale mensen een plaats krijgen in het digitaliseringsvraagstuk en leggen we het eigenaarschap van data weer terug in de samenleving? 

Het nut en de noodzaak van Social-IT zijn duidelijk en gelukkig zijn er al diverse gemeenten bezig om het eigenaarschap van het digitaliseringsvraagstuk weer terug te leggen in de samenleving. Zo heeft de gemeente Hilversum een Stadspanel Data opgezet waar tien inwoners de dataprojecten van de gemeente toetst op veiligheid, privacy en inclusiviteit en zijn we bij de gemeente Alkmaar druk bezig een burgernetwerk op te zetten met een lokale CoderDojo waarbij de inwoners eigenaar zijn van de data in hun leefomgeving. 

Dit zijn enkel druppels op een hete plaat en de oproep aan u is dan ook om te kijken hoe u in uw werkveld IT terug kan brengen naar de inwoners en vanuit daar het gesprek aangaat hoe we het digitaliseringvraagstuk vorm moeten geven. Het digitaliseren van Nederland gaat alleen werken als we de samenleving gelijk stellen aan de techniek. 

Deze expertcolumn is verschenen in Straatbeeld 1/2022, thema slimme openbare ruimte. Download hier het magazine.

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

'Niet alleen de olie, maar ook het tandwiel zijn'

10 jun om 08:44 uur

Om het kantoorgedeelte van het warehouse langs de A15 bij Pernis een aantrekkelijke uitstraling te geven, kiest…

Lees verder »
descriptionArtikel

Castricums fietspad emissievrij aangelegd: ‘We zijn positief verrast’

7 jun om 09:25 uur
Een fietspad aanleggen bij een Natura2000-gebied, dan komen er flink wat eisen om de hoek kijken. Om daaraan te…
Lees verder »
descriptionArtikel

De evolutie van gemeentelijke mobiliteitsplannen

3 jun om 08:40 uur

Er zijn steeds meer verschuivingen in gemeentelijke mobiliteitsplannen, waarbij voornamelijk de nadruk van auto…

Lees verder »

Een druk­te van je­wel­ste on­der de grond

26 apr om 14:31 uur

Hoe goed heeft jouw gemeente alle kabels in beeld?

We zien het niet altijd, maar ze zijn er wel. Kabels…

Lees verder »
flash_onNieuws

Oud asfalt ter plekke omzetten in nieuw asfalt met de Asphalt Recycling Train

22 mrt om 13:37 uur

Rijkswaterstaat voert sinds kort een proef uit met de ‘Asphalt Recycling Train’ (ART). Deze machine ‘eet’ oud…

Lees verder »
descriptionArtikel

Objectieve data voor Hilversum met de Groene Stad Challenge

21 mrt om 09:58 uur

De Groene Stad Challenge geeft een gedetailleerd beeld van de groene stand van zaken in een gemeente en inzicht…

Lees verder »

Whitepaper: Alle fietsen in het rek met de FietsParKeur norm

23 feb om 13:40 uur

Hoe bereik je gewenst fietsparkeergedrag en hoe kies je bewust het geschikte fietsparkeersystemen?

Lees verder »
descriptionArtikel

Breda wil een stad in een park zijn en investeert miljoenen

15 feb om 13:08 uur

Om een leefbare gemeente te zijn die klaar is voor de toekomst, investeert Breda zestien mijloen euro in het…

Lees verder »