Routekaart voor 1,5 meter samenleving

maandag 7 september 2020
timer 4 min
Het Social Distancing Dashboard van de TU Delft geeft met stadsplattegronden inzicht in de mogelijkheden om op straat- en wijkniveau 1,5 meter afstand te bewaren.

Factoren die hier invloed op hebben, zoals de breedte van stoepen en de locatie van een bushalte, zijn onder andere in kaart gebracht. Met name historische stadscentra bieden momenteel te weinig ruimte voor voetgangers en fietsers om anderhalve meter afstand te houden.

De kaarten zijn open toegankelijk en beschikbaar voor gebruik voor beleidsmakers die belast zijn met het nemen van beslissingen over volksgezondheid en stadsplanners, die werken aan COVID-19 gerelateerde interventies voor steden. Het dashboard is ook bedoeld om bewustzijn te creëren bij bewoners, die zich zo veilig mogelijk door de straten van de stad willen verplaatsen. 
Het team van TU Delft heeft eerst een kaart van Amsterdam gemaakt, dashboards voor Rotterdam, Delft en Den Haag worden op dit moment gerealiseerd.

Data-gedreven ontwerp

Om de breedte van de voetpaden automatisch in te schatten en in te delen volgens een risicoprofiel combineert het Social Distancing Dashboard gegevens vanuit meerdere bronnen: de Basisregistratie Grootschalige Topografie, het Centraal Bureau voor de Statistiek en OpenStreetMap. Het gebruik van deze hoge resolutie datasets maken het mogelijk om analyses uit te voeren op verschillende schaalniveaus. Variërend van postcodegebieden tot buurt-, wijk-, stads- en regionale niveaus.

Grachtengordel rood gekleurd

Om op een voetpad te voldoen aan de 1,5 meter afstandsregel, zou het idealiter mogelijk moeten zijn dat twee mensen naast elkaar lopen in dezelfde of in tegengestelde richting zonder van het voetpad af te stappen. Dit betekent dat het voetpad minimaal 2,5 tot 3 meter breed moet zijn. Daarom kleuren veel straten aan de grachtengordel van het centrum van Amsterdam op de kaart rood. Een patroon wat voor veel van de kenmerkende smalle straten in historische stadscentra zal gelden, ook internationaal.

Kans voor het bedenken van interventies

Niet geschrokken door het rood op de kaart ziet de gemeente Amsterdam het Social Distancing Dashboard als een kans. Chief Technology Officer, Ger Baron: "Deze kaart visualiseert de uitdaging van bewoners om te leven in de 1,5 meter samenleving en de uitdaging van gemeentes en overheden om deze te ontwerpen. We kunnen deze kaart inzetten om straten die op de kaart rood en oranje gemarkeerd worden te vergelijken met de werkelijke situatie op straat. De data helpt ons bij het bedenken van interventies, nieuwe manieren om de openbare ruimte te organiseren en om op een transparante manier samen te werken met burgers en bedrijven".

Overgangsfase naar nieuwe werkelijkheid

Dr. Psyllidis, assistent-professor van de faculteit Industrieel Ontwerpen van de TU Delft en research fellow bij AMS Institute: “Deze COVID-19-crisis heeft opnieuw het belang van data aangetoond om besluitvorming te ondersteunen bij het ontwerpen van strategieën die steden en landen kunnen helpen bij de 'overgangsfase' naar een nieuwe werkelijkheid. Wij zijn van mening dat alle belanghebbenden in de stad moeten kunnen beschikken over instrumenten die kunnen helpen bij het maken van de juiste keuzes. Of dat nu op persoonlijk niveau is of op gemeentelijk niveau. Kennis is nodig om goede oplossingen te ontwerpen in de juiste context. Ons Social Distancing Dashboard project is een voorbeeld van hoe we kunnen bijdragen aan kennis en inzicht ten behoeve van besluitvorming over COVID-19 gerelateerde aanpassingen in de stedelijke planning.”

Meer factoren van invloed

Het doel van het Social Distancing Dashboard is om een overzicht te geven van verschillende aspecten die ervoor zorgen of er wel of niet aan de 1,5 meter afstandsregel kan worden voldaan. Het huidige dashboard bevat informatie over de breedte van de stoep en de locaties van het openbaar vervoer. Aangezien er meer factoren van invloed zijn, gaan de onderzoekers ook informatie opnemen over faciliteiten zoals supermarkten of andere locaties waar veel mensen komen. Daarnaast worden andere soorten data toegevoegd, zoals mobiliteitsgegevens en druktemetingen.

Automatische berekeningen

Het Social Distancing Dashboard wordt automatisch berekend, waardoor er een kleine foutmarge kan zijn. De Basisregistratie Grootschalige Topografie biedt de beste digitale kaart van Nederland, maar houdt nog geen rekening met nieuwe interventies die door verschillende gemeenten worden doorgevoerd om extra ruimte te creëren voor de 1,5 meter samenleving, bijvoorbeeld door het blokkeren van het autoverkeer op sommige plekken. Het onderzoeksteam is van plan om nauw samen te werken met geïnteresseerde gemeenten, om de gegevens te actualiseren en dichter bij de huidige praktijk te brengen.

Op 29 september organiseert uitgeverij Acquire Publishing het tweede Verbindingsfestival. Roos Teeuwen van de TU Delft vertelt tijdens het festival meer over het social distancing dashboard. Lees hier alles over het festival en meld je aan! 

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Marktplein Hardenberg: eerst iedereen aan tafel, dan pas een schep in de grond

2 okt om 07:55 uur

Het Marktplein was nog geen dag open, toen er al dertig kinderen in de fonteinen stonden te spetteren, terwijl…

Lees verder »
descriptionArtikel

Scorecard koppelt theorie aan praktijk voor koele plekken in Rotterdam

24 sep om 11:00 uur

Koele plekken in de stedelijke buitenruimte zijn essentieel om hittestress te verminderen, maar de kennis om ze…

Lees verder »
descriptionArtikel

Gemeenten zetten de voetganger steeds vaker op één, maar waar is de data?

23 sep om 11:05 uur

Steeds meer gemeenten omarmen het STOMP-principe en willen de voetganger centraal zetten. Toch ontbreekt vaak…

Lees verder »
descriptionArtikel

Straatbeeld nummer 4 van 2026 verschenen

22 sep om 08:11 uur

Straatbeeld heeft weer een mooi magazine uitgebracht: Straatbeeld 4. Deze editie staat traditiegetrouw in het…

Lees verder »
descriptionArtikel

Young professional in de openbare ruimte: Mike Blauw

18 sep om 08:00 uur
Ook in de openbare ruimte is de zoektocht naar een nieuwe generatie gaande. Straatbeeld geeft ter inspiratie in…
Lees verder »
descriptionArtikel

Straatbeeld op Vakbeurs Openbare Ruimte: kennisdelen door ontmoetingen en lezingen

16 sep om 08:35 uur

Op 23 en 24 september 2026 is het weer tijd voor de Vakbeurs Openbare Ruimte in de Utrechtse Jaarbeurs, dé…

Lees verder »
descriptionArtikel

Waardensturing in de beheerpraktijk

15 sep om 08:00 uur

In de omgevingsvisie van een gemeente staan veel waarden, bijvoorbeeld over biodiversiteit, gezondheid,…

Lees verder »
descriptionArtikel

Van probleem naar oplossing: Statiegeldpaal. Goed verhaal.

14 sep om 12:00 uur

Sinds de invoering van statiegeld op kleine plastic flesjes en blikjes is er iets veranderd in de openbare…

Lees verder »