Steeds meer Nederlandse gemeenten willen hun openbare ruimte klimaatbestendiger en groener maken, maar worstelen met de financiële kant van onderhoud en beheer. Een nieuw onderzoek door Arcadis en &flux, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Omgeving (VRO), biedt praktische inzichten en adviezen om financiering van groenprojecten structureler te verankeren.
Gemeenten krijgen handvatten om vergroening duurzaam te financieren
Het rapport laat zien dat de aanleg van nieuw groen veelal wel gefinancierd wordt, maar dat het lange termijn onderhoud en beheer vaak onder druk staat door bezuinigingen en beperkte budgetten. Dit is vooral een knelpunt in bestaande wijken, waar het vergroenen ingewikkelder en duurder kan zijn.
Uit het onderzoek, dat negen gemeenten en meerdere projecten in verschillende regio’s beslaat, blijkt dat gemeenten het beste resultaat bereiken wanneer ze budgetten niet per project, maar programmatisch op meerdere jaren vastleggen. Dat kan bijvoorbeeld met een ‘groenprogramma’, waarin doelen, middelen en planningen worden gebundeld zodat projecten flexibel kunnen worden gestuurd en uitgevoerd.
Onderzoekers adviseren gemeenten om vergroening steviger te verankeren in beleid, organisatie en begroting, duidelijke normen te formuleren en data beter te benutten om de groenopgave inzichtelijk te maken. Ook het slimmer koppelen van bestaande inkomsten, zoals rioolheffingen of onderhoudsbudgetten uit de Nota Kapitaalgoederen, kan helpen om structurele financiering te realiseren.
Daarnaast kan strategische framing – bijvoorbeeld door groene maatregelen te koppelen aan andere doelen zoals waterbeheer, gezondheid of sociale samenhang – bijdragen aan meer draagvlak en cofinanciering van andere afdelingen en partners, zoals al gebeurt in gemeenten als Breda en Alphen aan den Rijn.
Voor het Rijk liggen er volgens de onderzoekers kansen om gemeenten meer duidelijkheid te bieden over wettelijke kaders en om structurele financieringsbronnen en monitoringondersteuning mogelijk te maken, onder meer via subsidies of instructieregels.
Het volledige rapport Bekostiging Groene Klimaatadaptatie is hier in te zien.
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Datagestuurde laadpalengroei in Rotterdam
16 jan om 14:29 uurRotterdam is het jaar begonnen met een nieuwe laadpalenstrategie. Gebruikers van een elektrische auto moeten…
Flamingo: omdat je fiets geen avonturen zoekt
16 jan om 13:59 uurVeilig en efficiënt fietsparkeren is essentieel op plekken waar fietsen vaak onbeheerd achterblijven. De…
Slimme sturing openbare verlichting opent weg naar voorspelbaar onderhoud
12 jan om 09:00 uurGemeenten staan onder toenemende druk om hun openbare verlichting betrouwbaar en betaalbaar te beheren.…
Young professional in de openbare ruimte: Pim Buijs
9 jan om 10:49 uurOok in de openbare ruimte is de zoektocht naar een nieuwe generatie gaande. Straatbeeld geeft ter inspiratie in…
Nieuwe regels voor buitenreclame in Tilburg
7 jan om 10:36 uurTilburg heeft de regels voor reclame in de openbare ruimte aangepast. De gemeente wil dat de reclame beter…
Innovatiecatalogus 2026: nieuws, inspiratie en inzichten
5 jan om 11:35 uurDe innocat 2026 is verschenen. Deze jaarlijkse innovatiecatalogus, samengesteld in samenwerking met Stedebouw…
Succesvolle vergroeningsubsidie in Arnhem verlengd
4 jan om 10:53 uurEen groot deel van de buitenruimte is in particuliere handen. Via burgerparticipatie hopen veel Nederlandse…
Bewegen voor iedereen: de openbare ruimte als uitnodiging
24 dec 2025Denise Janmaat beweegt zich dagelijks door steden en wijken met een dubbele pet op: als adviseur…
