Steeds meer Nederlandse gemeenten willen hun openbare ruimte klimaatbestendiger en groener maken, maar worstelen met de financiële kant van onderhoud en beheer. Een nieuw onderzoek door Arcadis en &flux, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Omgeving (VRO), biedt praktische inzichten en adviezen om financiering van groenprojecten structureler te verankeren.
Gemeenten krijgen handvatten om vergroening duurzaam te financieren
Het rapport laat zien dat de aanleg van nieuw groen veelal wel gefinancierd wordt, maar dat het lange termijn onderhoud en beheer vaak onder druk staat door bezuinigingen en beperkte budgetten. Dit is vooral een knelpunt in bestaande wijken, waar het vergroenen ingewikkelder en duurder kan zijn.
Uit het onderzoek, dat negen gemeenten en meerdere projecten in verschillende regio’s beslaat, blijkt dat gemeenten het beste resultaat bereiken wanneer ze budgetten niet per project, maar programmatisch op meerdere jaren vastleggen. Dat kan bijvoorbeeld met een ‘groenprogramma’, waarin doelen, middelen en planningen worden gebundeld zodat projecten flexibel kunnen worden gestuurd en uitgevoerd.
Onderzoekers adviseren gemeenten om vergroening steviger te verankeren in beleid, organisatie en begroting, duidelijke normen te formuleren en data beter te benutten om de groenopgave inzichtelijk te maken. Ook het slimmer koppelen van bestaande inkomsten, zoals rioolheffingen of onderhoudsbudgetten uit de Nota Kapitaalgoederen, kan helpen om structurele financiering te realiseren.
Daarnaast kan strategische framing – bijvoorbeeld door groene maatregelen te koppelen aan andere doelen zoals waterbeheer, gezondheid of sociale samenhang – bijdragen aan meer draagvlak en cofinanciering van andere afdelingen en partners, zoals al gebeurt in gemeenten als Breda en Alphen aan den Rijn.
Voor het Rijk liggen er volgens de onderzoekers kansen om gemeenten meer duidelijkheid te bieden over wettelijke kaders en om structurele financieringsbronnen en monitoringondersteuning mogelijk te maken, onder meer via subsidies of instructieregels.
Het volledige rapport Bekostiging Groene Klimaatadaptatie is hier in te zien.
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
BUCH Bewust maakt circulariteit concreet
13 okt om 09:00 uurCirculaire economie is een vertrouwd begrip, maar de vertaling naar de praktijk blijft weerbarstig. De BUCH-…
Van ontwerp tot plaatsing: maatwerkpergola voor het Theo van Goghpark
12 okt om 08:55 uurIn het Theo van Goghpark op IJburg is een nieuwe inclusieve speelplaats gerealiseerd, waarin verschillende…
Als de stad niet breder kan, moet het groen de gevel op
9 okt om 08:06 uurDe stad wordt dichter, warmer en drukker, en de vraag naar groen groeit mee: voor verkoeling, biodiversiteit en…
Arendsplein in Oosterhout: gewaagde keuze levert plein op dat voelt als eigen tuin
8 okt om 10:00 uurMiriam Kierkels-Stoop werkt al zeventien jaar bij de gemeente Oosterhout, waar ze al tijdens haar hbo-…
Groene verharding die meer doet dan dragen
6 okt om 11:00 uurHittestress, wateroverlast, verlies aan biodiversiteit en een steeds grijzer straatbeeld: gemeenten en…
Vispassage in de Dinkel krijgt keerwanden op maat, tot op de millimeter
5 okt om 11:33 uurIn de Dinkel kunnen vissen en andere waterdieren weer vrij passeren langs twee rijksmonumenten: het…
Marktplein Hardenberg: eerst iedereen aan tafel, dan pas een schep in de grond
2 okt om 07:55 uurHet Marktplein was nog geen dag open, toen er al dertig kinderen in de fonteinen stonden te spetteren, terwijl…
Routes in Great Places: beleving en comfort zijn te ontwerpen
30 sep om 09:45 uurPrecies tien jaar geleden kwam het handboek Prettige Plekken uit met ontwerp- en planningsrichtlijnen voor een…
