Steeds meer Nederlandse gemeenten willen hun openbare ruimte klimaatbestendiger en groener maken, maar worstelen met de financiële kant van onderhoud en beheer. Een nieuw onderzoek door Arcadis en &flux, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Omgeving (VRO), biedt praktische inzichten en adviezen om financiering van groenprojecten structureler te verankeren.
Gemeenten krijgen handvatten om vergroening duurzaam te financieren
Het rapport laat zien dat de aanleg van nieuw groen veelal wel gefinancierd wordt, maar dat het lange termijn onderhoud en beheer vaak onder druk staat door bezuinigingen en beperkte budgetten. Dit is vooral een knelpunt in bestaande wijken, waar het vergroenen ingewikkelder en duurder kan zijn.
Uit het onderzoek, dat negen gemeenten en meerdere projecten in verschillende regio’s beslaat, blijkt dat gemeenten het beste resultaat bereiken wanneer ze budgetten niet per project, maar programmatisch op meerdere jaren vastleggen. Dat kan bijvoorbeeld met een ‘groenprogramma’, waarin doelen, middelen en planningen worden gebundeld zodat projecten flexibel kunnen worden gestuurd en uitgevoerd.
Onderzoekers adviseren gemeenten om vergroening steviger te verankeren in beleid, organisatie en begroting, duidelijke normen te formuleren en data beter te benutten om de groenopgave inzichtelijk te maken. Ook het slimmer koppelen van bestaande inkomsten, zoals rioolheffingen of onderhoudsbudgetten uit de Nota Kapitaalgoederen, kan helpen om structurele financiering te realiseren.
Daarnaast kan strategische framing – bijvoorbeeld door groene maatregelen te koppelen aan andere doelen zoals waterbeheer, gezondheid of sociale samenhang – bijdragen aan meer draagvlak en cofinanciering van andere afdelingen en partners, zoals al gebeurt in gemeenten als Breda en Alphen aan den Rijn.
Voor het Rijk liggen er volgens de onderzoekers kansen om gemeenten meer duidelijkheid te bieden over wettelijke kaders en om structurele financieringsbronnen en monitoringondersteuning mogelijk te maken, onder meer via subsidies of instructieregels.
Het volledige rapport Bekostiging Groene Klimaatadaptatie is hier in te zien.
Meest gelezen
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Beheer en toegankelijkheid zit 'm in de details
23 feb om 09:00 uurBewegen naar circulariteit en klimaatadaptatie op sport- en speelplekken
20 feb om 09:12 uurDe openbare ruimte staat onder druk: gemeenten willen sport- en speelplekken toekomstbestendig maken, terwijl…
Breda heeft straks eerste rookvrije stadspark van Nederland
18 feb om 13:15 uurBreda opent op 6 mei 2026 het rookvrije Seeligpark, dat wordt aangelegd op het terrein van de voormalige…
Leren beheren met een andere focus
17 feb om 08:33 uurDe opgaven in de openbare ruimte worden steeds complexer. Technisch beheer alleen is niet meer genoeg:…
Rotterdam koploper in circulaire openbare verlichting
16 feb om 12:22 uurRotterdam verandert haar openbare verlichting ingrijpend. Van traditionele armaturen naar slimme, led-armaturen…
Leergang helpt beheerders schakelen tussen techniek en participatie
13 feb om 13:50 uurBeheerders van de openbare ruimte staan voor steeds complexere opgaven. Technische kennis alleen is niet meer…
Eenvoudiger evenementenbeheer in Bodegraven-Reeuwijk
12 feb om 09:00 uurIn de gemeente Bodegraven-Reeuwijk is sinds kort een slimme oplossing in gebruik om stroomvoorzieningen op het…
Het schoolplein dat koelt, leert en verbindt
6 feb om 08:54 uurEline Ranshuysen ontving begin 2025 de Koudstaal Talent Award voor haar afstudeeronderzoek naar innovatieve en…
