Steeds meer Nederlandse gemeenten willen hun openbare ruimte klimaatbestendiger en groener maken, maar worstelen met de financiële kant van onderhoud en beheer. Een nieuw onderzoek door Arcadis en &flux, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Omgeving (VRO), biedt praktische inzichten en adviezen om financiering van groenprojecten structureler te verankeren.
Gemeenten krijgen handvatten om vergroening duurzaam te financieren
Het rapport laat zien dat de aanleg van nieuw groen veelal wel gefinancierd wordt, maar dat het lange termijn onderhoud en beheer vaak onder druk staat door bezuinigingen en beperkte budgetten. Dit is vooral een knelpunt in bestaande wijken, waar het vergroenen ingewikkelder en duurder kan zijn.
Uit het onderzoek, dat negen gemeenten en meerdere projecten in verschillende regio’s beslaat, blijkt dat gemeenten het beste resultaat bereiken wanneer ze budgetten niet per project, maar programmatisch op meerdere jaren vastleggen. Dat kan bijvoorbeeld met een ‘groenprogramma’, waarin doelen, middelen en planningen worden gebundeld zodat projecten flexibel kunnen worden gestuurd en uitgevoerd.
Onderzoekers adviseren gemeenten om vergroening steviger te verankeren in beleid, organisatie en begroting, duidelijke normen te formuleren en data beter te benutten om de groenopgave inzichtelijk te maken. Ook het slimmer koppelen van bestaande inkomsten, zoals rioolheffingen of onderhoudsbudgetten uit de Nota Kapitaalgoederen, kan helpen om structurele financiering te realiseren.
Daarnaast kan strategische framing – bijvoorbeeld door groene maatregelen te koppelen aan andere doelen zoals waterbeheer, gezondheid of sociale samenhang – bijdragen aan meer draagvlak en cofinanciering van andere afdelingen en partners, zoals al gebeurt in gemeenten als Breda en Alphen aan den Rijn.
Voor het Rijk liggen er volgens de onderzoekers kansen om gemeenten meer duidelijkheid te bieden over wettelijke kaders en om structurele financieringsbronnen en monitoringondersteuning mogelijk te maken, onder meer via subsidies of instructieregels.
Het volledige rapport Bekostiging Groene Klimaatadaptatie is hier in te zien.
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Heusden vervangt 150 speeltuintjes door ruim 100 beweeg- en ontmoetplekken
28 sep om 10:00 uurWaar in Heusden nu nog speeltoestellen voor basisschoolkinderen op plat gemaaid gras staan, komen de komende…
Scorecard koppelt theorie aan praktijk voor koele plekken in Rotterdam
24 sep om 11:00 uurKoele plekken in de stedelijke buitenruimte zijn essentieel om hittestress te verminderen, maar de kennis om ze…
Gemeenten zetten de voetganger steeds vaker op één, maar waar is de data?
23 sep om 11:05 uurSteeds meer gemeenten omarmen het STOMP-principe en willen de voetganger centraal zetten. Toch ontbreekt vaak…
Straatbeeld nummer 4 van 2026 verschenen
22 sep om 08:11 uurStraatbeeld heeft weer een mooi magazine uitgebracht: Straatbeeld 4. Deze editie staat traditiegetrouw in het…
Young professional in de openbare ruimte: Mike Blauw
18 sep om 08:00 uurStraatbeeld op Vakbeurs Openbare Ruimte: kennisdelen door ontmoetingen en lezingen
16 sep om 08:35 uurOp 23 en 24 september 2026 is het weer tijd voor de Vakbeurs Openbare Ruimte in de Utrechtse Jaarbeurs, dé…
Waardensturing in de beheerpraktijk
15 sep om 08:00 uurIn de omgevingsvisie van een gemeente staan veel waarden, bijvoorbeeld over biodiversiteit, gezondheid,…
Van probleem naar oplossing: Statiegeldpaal. Goed verhaal.
14 sep om 12:00 uurSinds de invoering van statiegeld op kleine plastic flesjes en blikjes is er iets veranderd in de openbare…
