Markering castellummuur Domplein Utrecht

Markering castellummuur Domplein Utrecht
Het Domplein in Utrecht wordt in fases getransformeerd. De eerste stap is de markering van de oude castellummuur, de rand van het toekomstige plein. De internationale competitie voor de markering werd gewonnen door OKRA.
Romeins Castellum
Midden in Utrecht ligt het Domplein. Hier is Utrecht 2000 jaar geleden opgebouwd, met als centrum een Romeins castellum, een klein ommuurd legioenskamp dat nu vier meter onder de grond ligt. In de middeleeuwen werd het overwoekerd door een oerbos vol woudreuzen en later werden er stenen kerken gebouwd, met de gotische Dom als hoogtepunt.
Ontstaan Domplein
Een orkaan in 1674 deed het middenschip van de Dom kathedraal instorten. Dit bleek een langlopend trauma voor de stad: pas na 150 jaar zijn de puinhopen volledig geruimd en is het Domplein ontstaan. Het plein heeft geen rijke uitstraling en wordt door bewoners en bezoekers van de stad ervaren als koud en tochtig. Legio plannen zijn er voor dit plein gemaakt, maar nog nooit werd een plan goedgekeurd, tot nu.
Castellummuur
In plaats van een blauwdruk-plan is nu een proces in gang gezet om het plein geleidelijk te laten transformeren. In kleine stapjes wordt er aan gewerkt zodat de Utrechtenaren het plein anders gaan beleven, als de ziel van de stad. De eerste fysieke ingreep in deze transformatie is de markering van de castellummuur, de rand van het toekomstige plein. Stichting Domplein zette voor de markering een internationale competitie uit, welke werd gewonnen door een ontwerp van OKRA.
Ontwerp in cortenstaal
Het ontwerp gaat uit van de historie en de mystiek van de plek. Het castellum was een plek om de omgeving te beheersen, een basis voor veiligheid waar mensen zich graag bij vestigden. Het gebied binnen de muren was echter alleen toegankelijk voor de soldaten. Dit was hùn 'heiligdom', waar ze tot rust konden komen en niet steeds op hun hoede hoefden te zijn. Niet-soldaten kwamen alleen met toestemming door de beveiliging heen.
Deze veiligheidsgrens wordt in het straatvlak gemarkeerd met lijn van cortenstalen elementen, recht boven de oorspronkelijke castellummuur.
Gekleurd licht en gegraveerde grenzen
De elementen hebben de breedte van de muur, 80 cm, en maken de overgang van de geprofileerde straten naar de vlakke pleinvloer. De totale lengte van de elementen is 160 meter. Uit de markering komt groen licht en flarden mist en in het staal zijn de grenzen van het Romeinse Rijk gegraveerd. Materiaal en kleur zijn aards en refereren aan een ver verleden in de vruchtbare rivierdelta en beboste ruines in de donkere middeleeuwen. Af en toe wordt er met het licht een bijzondere boodschap geseind, in een Romeinse vorm van morse. En op bijzondere dagen verandert het licht van kleur, zoals in geel op katholieke feestdagen en oranje op koninginnedag.
Technische uitwerking
De engineering is samen met Rots Maatwerk gedaan, een producent die gespecialiseerd is in complexe technische uitwerkingen. Er zijn diverse proeven uitgevoerd om de technieken te testen en af te stellen. Gewerkt is met led verlichting en vaste nossels onder een speciale hoek. De markering, gelegen in vier straten, wordt aangestuurd vanuit een centrale installatie en computer. Alle technieken zijn bijeen gebracht in een proefmodule op ware schaal en getest op zware verkeersbelasting. Pas daarna is gestart met een gefaseerde uitvoering op het Domplein. Inmiddels zijn twee delen opgeleverd, het geheel zal eind 2010 worden opgeleverd.
De markering is zeer enthousiast ontvangen. Voorbijgangers staan er massaal bij stil en stadsgidsen hebben hem al in hun rondleiding opgenomen.

Meest gelezen
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Utrecht opent Park Paardenveld, eerste stuk Singelpark Noord
4 nov om 10:00 uurIn de Utrechtse binnenstad is Park Paardenveld geopend, elf jaar na het herstel van de singel. Waar eerst een…
Arnhem bouwt circulaire bruggen met een verhaal
3 nov om 10:00 uurAls zijn kinderen een ander bed willen, schroeft Jeroen van Gaalen het oude uit elkaar en timmert er iets…
Young Professional: Else van den Berg - Brouwer
30 okt om 10:00 uurOok in de openbare ruimte is de zoektocht naar een nieuwe…
Van bak naar volle grond: drie boombakken voor elke situatie
28 okt om 10:00 uurBomen komen in de openbare ruimte niet altijd goed tot hun recht. De grond ligt vaak vol kabels en leidingen,…
Bedriegertjes en plateaus: toegankelijkheid begint bij het ontwerp
26 okt om 10:00 uurSpeelse waterelementen zoals bedriegertjes maken een plein op warme dagen tot een feest. Maar voor mensen met…
CROW biedt beheerders één kader voor integraal beheer
23 okt om 10:24 uurHet beheer van de openbare ruimte speelt een steeds grotere rol bij opgaven als klimaatadaptatie,…
Kinderen en volwassenen in de buitenruimte: hoe vinden we de balans?
23 okt om 10:00 uurRuimte voor de Jeugd bracht dit jaar de essaybundel "Meer spelen, gezond opgroeien – Het recht op spelen borgen…
Losser kiest voor slimme marktstroom van Seijsener Techniek
22 okt om 10:22 uurDe gemeente Losser heeft twee nieuwe marktstroomkasten in gebruik genomen op het Raadhuisplein. Markten en…
