Netwerk Betonketen realiseert duurzaam beton in bestek en werk

Duurzaamheid bereik je niet alleen. Het is een thema dat de laatste jaren vooral door een intensieve samenwerking tussen ketenpartners echte resultaten oplevert. De focus op beton, de verreweg meest toegepaste bouwstof in Nederland, ligt voor de hand.  Met dit materiaal is, door de relatief hoge CO2-emissie en primair grondstofverbruik, nog een forse stap te maken naar een duurzamere positie. 
 

Een netwerk van betonketens vormt zich

Eind 2010 is de provincie Noord-Brabant een project gestart om een positieve bijdrage te leveren aan het klimaat door CO2-reductie te stimuleren en circulatie van duurzaam beton te bevorderen.

Onder begeleiding van De Kok & partners hebben de gemeenten Eindhoven en Tilburg hebben dit beleid praktisch ingevuld door samen met slopers, brekers, aannemers en beton(mortel)producenten een regionale Betonketen te initiëren. Deze twee netwerken hebben niet alleen een basis gelegd voor de overige grote gemeenten in Noord-Brabant maar ook voor de rest van het land. Inmiddels heeft de gemeente Helmond zich aangesloten bij het Netwerk Betonketen Eindhoven en bereiden Breda en  ’s-Hertogenbosch zich voor om dit jaar nog te starten met een eigen netwerk.

De provincie Utrecht volgde al snel het voorbeeld van Noord-Brabant, en startte een Netwerk Betonketen in de regio’s Nieuwegein, Groene Hart en FoodValley.  Daarna volgenden de regio’s Arnhem - Nijmegen en Twente. Begin 2015 gaat ook in Noord-Holland het eerste Netwerk Betonketen van start. Met de drie betonketens Groningen, Friesland en Drenthe die vallen onder Noorden Duurzaam wordt samengewerkt.
 

Van ketensamenwerking naar samenwerken in de keet

Zichtbaar is dat er steeds meer draagvlak wordt gecreëerd vanuit de overheid, waardoor afspraken door en tussen marktpartijen en opdrachtgevers beter worden afgestemd. Stapsgewijs sluiten samenwerkende partijen met elkaar op lokaal niveau de ketens en vindt er extrapolatie plaats op regionaal niveau. Geleidelijk aan ontwikkelt zich dit naar een circulaire economie op landelijk niveau.                                                                                                   
Inmiddels ligt de focus binnen de Betonketen niet meer alleen op granulaat in beton, maar ook op het verduurzamen van de betonketen in zijn totaliteit. Naast hergebruik van secundaire bouwstoffen, is CO2-reductie steeds meer een belangrijk item geworden.

Daarom heeft Netwerk Betonketen een start gemaakt met het opstellen van minimum-,  geschiktheidseisen en gunningscriteria voor duurzaam beton in bestekken (Moederbestek). En vervolgens in de uitvoeringsfase door kwaliteitsborging aan te tonen dat het beton voldoet aan de bestekeisen. Via de BRL Bouwwerken van Duurzaam Beton ontstaat het vertrouwen dat het toegepaste beton zo duurzaam is, als is overeengekomen.
 

Betonketen Moederbestek maakt duurzame ambities waar

In het Betonketen Moederbestek is een start gemaakt met de onderdelen duurzaam demonteren-slopen en betonproducten (betonstraatstenen, betontegels. betonbanden). Daarmee wordt de gerecyclede bouwstof teruggebracht in het straatbeeld. CO2-reductie speelt hierbij een prominente  rol.

Door de toepassing van dit document worden de duurzame consequenties van beton kwantitatief in kaart gebracht rekening houdend met de effecten gedurende de gehele levensloop van beton; vanaf de grondstofwinning, via de productie, uitvoering op de bouwplaats, gebruik en beheer tot uiteindelijk sloop en hergebruik.  

Door hiermee te werken ligt aan ieder projectbestek van de gemeente dezelfde basis ten grondslag waardoor er sprake is van een standaard.
 

Secundair materiaal is geen afval, maar bouwstof

Het secundaire materiaal heeft veelal nog een negatieve beeldvorming. Het is van belang dat dit beeld getransformeerd wordt naar de positieve perceptie:  secundair materiaal is geen afval, maar bouwstof.

Farlie Moenné, team coördinator bij de gemeente Nieuwegein: “Om dit negatieve beeld weg te nemen, is het van belang dat we uniformiteit en eenduidigheid creëren in de Moederbestekken. We moeten krachten bundelen van voorschrijver tot uitvoerder om te komen tot een duurzaam project.”

Binnen de verschillende Betonketens, vanuit alle onderdelen, van opdrachtgever tot opdrachtnemer alsmede door de verschillende vertegenwoordigende organisaties kan het Betonketen Moederbestek op een groot draagvlak rekenen.
 

Wat kunt u doen?

Betonketen Moederbestek kan als instrument worden ingezet. Het is niet alleen bedoeld voor de gemeenten die actief betrokken zijn bij het Netwerk Betonketen. Alle gemeenten, opdrachtgevers kunnen met dit instrument duurzaam beton in hun projecten realiseren. Betonketen Moederbestek zal leiden tot een verbetering van de duurzame kwaliteit van het project van de ontwerpfase tot en met de uitvoeringsfase.

Meer informatie: www.betonketen.nl