Steeds meer Nederlandse gemeenten willen hun openbare ruimte klimaatbestendiger en groener maken, maar worstelen met de financiële kant van onderhoud en beheer. Een nieuw onderzoek door Arcadis en &flux, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Omgeving (VRO), biedt praktische inzichten en adviezen om financiering van groenprojecten structureler te verankeren.
Gemeenten krijgen handvatten om vergroening duurzaam te financieren
Het rapport laat zien dat de aanleg van nieuw groen veelal wel gefinancierd wordt, maar dat het lange termijn onderhoud en beheer vaak onder druk staat door bezuinigingen en beperkte budgetten. Dit is vooral een knelpunt in bestaande wijken, waar het vergroenen ingewikkelder en duurder kan zijn.
Uit het onderzoek, dat negen gemeenten en meerdere projecten in verschillende regio’s beslaat, blijkt dat gemeenten het beste resultaat bereiken wanneer ze budgetten niet per project, maar programmatisch op meerdere jaren vastleggen. Dat kan bijvoorbeeld met een ‘groenprogramma’, waarin doelen, middelen en planningen worden gebundeld zodat projecten flexibel kunnen worden gestuurd en uitgevoerd.
Onderzoekers adviseren gemeenten om vergroening steviger te verankeren in beleid, organisatie en begroting, duidelijke normen te formuleren en data beter te benutten om de groenopgave inzichtelijk te maken. Ook het slimmer koppelen van bestaande inkomsten, zoals rioolheffingen of onderhoudsbudgetten uit de Nota Kapitaalgoederen, kan helpen om structurele financiering te realiseren.
Daarnaast kan strategische framing – bijvoorbeeld door groene maatregelen te koppelen aan andere doelen zoals waterbeheer, gezondheid of sociale samenhang – bijdragen aan meer draagvlak en cofinanciering van andere afdelingen en partners, zoals al gebeurt in gemeenten als Breda en Alphen aan den Rijn.
Voor het Rijk liggen er volgens de onderzoekers kansen om gemeenten meer duidelijkheid te bieden over wettelijke kaders en om structurele financieringsbronnen en monitoringondersteuning mogelijk te maken, onder meer via subsidies of instructieregels.
Het volledige rapport Bekostiging Groene Klimaatadaptatie is hier in te zien.
Meest gelezen
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Waardensturing in de beheerpraktijk
15 sep om 08:00 uurIn de omgevingsvisie van een gemeente staan veel waarden, bijvoorbeeld over biodiversiteit, gezondheid,…
Van probleem naar oplossing: Statiegeldpaal. Goed verhaal.
14 sep om 12:00 uurSinds de invoering van statiegeld op kleine plastic flesjes en blikjes is er iets veranderd in de openbare…
Wat een Utrechtse nieuwbouwwijk kan leren van de Blue Zones
11 sep om 10:00 uurIn Blue Zones – plekken waar mensen aantoonbaar langer en gezonder leven – spelen voeding, beweging,…
Podiumbank opvallende blikvanger in Tilburgse Binnentuin
10 sep om 14:14 uurOp 3 maart 2026 werd de Binnentuin, een van de verblijfsruimten in de Tilburgse Spoorzone, officieel geopend,…
De strijd van Stad Antwerpen tegen illegale afvaldumping
9 sep om 08:32 uurIllegale afvaldumping en zwerfvuil blijven een hardnekkig probleem. Stad Antwerpen zet hierop zestien mobiele…
Amsterdam maakt van hitte een integrale opgave
7 sep om 15:15 uurNederland warmt op en de zomers worden extremer. In Amsterdam werkt een team van adviseurs en een…
Vakbeurs Openbare Ruimte, Focus Op: ZonneBouwHekken
7 sep om 09:20 uurOp 23 en 24 september vindt in de Utrechtse Jaarbeurs de Vakbeurs Openbare Ruimte plaats. Straatbeeld licht in…
Vakbeurs Openbare Ruimte, Focus Op: Green2Grow
7 sep om 09:15 uurOp 23 en 24 september vindt in de Utrechtse Jaarbeurs de Vakbeurs Openbare Ruimte plaats. Straatbeeld licht in…
