Steeds meer Nederlandse gemeenten willen hun openbare ruimte klimaatbestendiger en groener maken, maar worstelen met de financiële kant van onderhoud en beheer. Een nieuw onderzoek door Arcadis en &flux, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Omgeving (VRO), biedt praktische inzichten en adviezen om financiering van groenprojecten structureler te verankeren.
Gemeenten krijgen handvatten om vergroening duurzaam te financieren
Het rapport laat zien dat de aanleg van nieuw groen veelal wel gefinancierd wordt, maar dat het lange termijn onderhoud en beheer vaak onder druk staat door bezuinigingen en beperkte budgetten. Dit is vooral een knelpunt in bestaande wijken, waar het vergroenen ingewikkelder en duurder kan zijn.
Uit het onderzoek, dat negen gemeenten en meerdere projecten in verschillende regio’s beslaat, blijkt dat gemeenten het beste resultaat bereiken wanneer ze budgetten niet per project, maar programmatisch op meerdere jaren vastleggen. Dat kan bijvoorbeeld met een ‘groenprogramma’, waarin doelen, middelen en planningen worden gebundeld zodat projecten flexibel kunnen worden gestuurd en uitgevoerd.
Onderzoekers adviseren gemeenten om vergroening steviger te verankeren in beleid, organisatie en begroting, duidelijke normen te formuleren en data beter te benutten om de groenopgave inzichtelijk te maken. Ook het slimmer koppelen van bestaande inkomsten, zoals rioolheffingen of onderhoudsbudgetten uit de Nota Kapitaalgoederen, kan helpen om structurele financiering te realiseren.
Daarnaast kan strategische framing – bijvoorbeeld door groene maatregelen te koppelen aan andere doelen zoals waterbeheer, gezondheid of sociale samenhang – bijdragen aan meer draagvlak en cofinanciering van andere afdelingen en partners, zoals al gebeurt in gemeenten als Breda en Alphen aan den Rijn.
Voor het Rijk liggen er volgens de onderzoekers kansen om gemeenten meer duidelijkheid te bieden over wettelijke kaders en om structurele financieringsbronnen en monitoringondersteuning mogelijk te maken, onder meer via subsidies of instructieregels.
Het volledige rapport Bekostiging Groene Klimaatadaptatie is hier in te zien.
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Van bak naar volle grond: drie boombakken voor elke situatie
28 okt om 10:00 uurBomen komen in de openbare ruimte niet altijd goed tot hun recht. De grond ligt vaak vol kabels en leidingen,…
CROW biedt beheerders één kader voor integraal beheer
23 okt om 10:24 uurHet beheer van de openbare ruimte speelt een steeds grotere rol bij opgaven als klimaatadaptatie,…
Losser kiest voor slimme marktstroom van Seijsener Techniek
22 okt om 10:22 uurDe gemeente Losser heeft twee nieuwe marktstroomkasten in gebruik genomen op het Raadhuisplein. Markten en…
Autonome zonneverlichting als antwoord op netcongestie
21 okt om 10:00 uurNederland staat voor een ongekende uitbreiding van het elektriciteitsnet. Tegelijkertijd krijgen steeds meer…
Energiezuinig verlichten met oog voor mens en natuur
18 okt om 09:26 uurHoe verlicht je drukke fietsroutes zonder onnodige lichthinder voor de natuur? De gemeente Dronten wilde vooral…
Waterbuffers: schoonhouden is makkelijker dan schoonmaken
17 okt om 09:15 uurBij hevige neerslag moet een ondergrondse waterberging in korte tijd veel water kunnen verwerken. Maar naast…
Verkeersveiligheid als vliegwiel voor een leefbaardere Vetkamp in Nijkerk
16 okt om 09:50 uurTienduizend motorvoertuigen per dag, ontbrekende zebrapaden en fietsers naast vrachtwagens. De Vetkamp in…
Meer licht alleen maakt de straat niet automatisch veiliger
15 okt om 11:47 uurNa een incident in de openbare ruimte klinkt al snel de roep om meer licht. Begrijpelijk, maar niet altijd…
