24 Platanen vormen jaarklok plein Den Hoorn

De laatste twee afbeeldingen laten de oude situatie zien.
24 Platanen vormen jaarklok op plein Den Hoorn
Het Koningin Julianaplein in het hart van Den Hoorn, een dorp binnen de gemeente Midden-Delfland, had haar koninklijke allure verloren. De rommelige en gedateerde inrichting deden afbreuk aan het straatbeeld en zorgden voor onveilige verkeerssituaties.
Discussie over herontwikkeling
De ontwerpers besloten in het plan de 24 platanen op het plein een prominente rol te laten spelen door ze de 24 uren van een dag te laten vertegenwoordigen. Samen functioneren ze als levende jaarklok. Projectleider Gijs Damen van de gemeente Midden-Delfland licht toe: “Sinds enkele jaren speelde er een discussie over de herontwikkeling van de dorpskern in Den Hoorn. Met het ISV, het Investeringsbudget voor Stedelijke Vernieuwing, is hier uiteindelijk subsidie voor aangevraagd bij de provincie Zuid-Holland. Dit paste binnen ons beleid om naast woningbouw en voorzieningen ook de openbare ruimte aan te pakken. In dat kader zijn we ook actie gaan ondernemen voor het Koningin Julianaplein.” Vervolgens vroeg de gemeente een aantal ontwerpbureaus een offerte uit te schrijven, waaronder Goudappel Coffeng. Damen: “In eerste instantie hebben zij voor ons een verkeerscirculatieplan opgesteld, maar uiteindelijk hebben zij, voortbordurend op dit plan, het hele ontwerp uitgevoerd.”
Dag- en nachtzijde
Het vernieuwde Koningin Julianaplein is ingericht met een dag- en nachtzijde. De twaalf bomen aan de dagzijde zijn voorzien van schaduwlijnen, aan de nachtzijde zijn de voorzieningen aangebracht: een speeltuin, een levensgroot schaakbord, een jeu de boules baan en het terras. In het midden van het plein is een gedicht te lezen dat de schoonheid van de plataan in poëtische taal uitlegt, passend bij het doel mensen weer te laten genieten van het plein. In eerste instantie was het de bedoeling dat overrijdbare grondspots de schaduwlijnen gingen vormen, maar uit budgettaire overwegingen is uiteindelijk gekozen voor ‘punaises’. De armaturen op het plein zijn voorzien van led-verlichting en de lichtmasten langs de buitenrand van het plein zijn dimbaar.
De 24 platanen
De 24 platanen vertegenwoordigen de 24 uren van een dag. Bij plataan 5, wanneer het 05.00 uur ‘s ochtends is, komt de zon in de zomer op. Hier is dan ook de eerste schaduwlijn te zien. Gedurende de ochtend komen er steeds meer lijnen bij. Om 09.00 uur, bij plataan 9, is het immers ook in de winter al licht. Vanaf hier hebben de platanen dus vier schaduwlijnen, één voor ieder seizoen. In de avond krijgen de platanen weer minder schaduwlijnen. Vanaf boom 17, wanneer het 17.00 uur is, verdwijnt in het winterseizoen de zon. Hier heeft de boom geen vier schaduwlijnen meer, maar drie. Zo ontstaan de dag- en nachtzijde.
Sterke en zwakke punten
Vanaf het begin zijn de bewoners rondom het plein en de gebruikers nauw betrokken geweest bij de planvorming. In april 2009 is een workshop georganiseerd waarin zij participeerden, samen met andere belanghebbenden zoals marktkramers, de DIOS Lentefeestcommissie, de mensen van het dorpscentrum en het gezondheidscentrumcomité. “In de workshop zijn de sterke en zwakke punten van het plein benoemd”, aldus Damen. “Op basis van deze uitkomsten is het eerste ontwerp opgesteld.” In de winter van 2009 is het proces gestart en in december 2010 is het nieuwe plein officieel geopend. De financiering van de provincie en Stadsgewest Haaglanden dwong de gemeente de aanbesteding openbaar uit te voeren. Damen: “Begin 2009 is gestart met de ontwerpen, welke in de zomer werden gepresenteerd aan de gemeenteraad. Na overleg met de bewoners en andere belanghebbenden is dit akkoord bevonden. In mei 2010 is de aannemer, Dura Vermeer Infrastructuur West, van start gegaan en in oktober is het hele straatwerk al opgeleverd. De laatste maanden werden gereserveerd voor de verdere afwerking en afronding. Ook de directe aansturing en het toezicht hadden we uitbesteed. We vinden dat het hele proces goed is doorlopen, waarbij de bereikbaarheid van het plein ook steeds goed in ogenschouw is genomen.”
Geschikt voor evenementen
“Geen van de banken is verankerd in het maaiveld, zodat het altijd mogelijk is het meubilair te verplaatsen mocht daar behoefte aan zijn, bijvoorbeeld bij evenementen”, aldus Marco Aarsen, landschapsarchitect bij Goudappel Coffeng. “Wel is in het ontwerp al rekening gehouden met het jaarlijks terugkerende ‘DIOS-feest’. Ieder jaar wordt een enorme tent op het plein gezet, die nu precies tussen de banken past.” De zitbankjes aan de rand van het plein hebben nog een functie; ze fungeren als barrière voor kinderen, zodat ze niet zomaar de rijbaan oprennen, en het voorkomt dat auto’s op het plein parkeren.
Bijdrage vitaliteit
Aarsen is zeer te spreken over het eindresultaat. “Bovendien valt mij op dat in het totaalbeeld veel is vastgehouden aan ons ontwerp; vaak wordt dit toch nog enigszins aangepast. Ik merk ook dat de bewoners blij zijn met het nieuwe plein en ze hebben het als positief ervaren dat ze vanaf het eerste moment direct betrokken waren bij de plannen.” Damen beaamt dit: “Zeker van de winkeliers en bewoners hoor ik zeer positieve reacties, ze vinden dat het prachtig is geworden. Het nieuwe Koningin Julianaplein draagt bij aan de vitaliteit van Den Hoorn en is een mooie toevoeging aan de functies binnen het dorp.”
Materiaalgebruik en leveranciers
- Bestrating en straatmeubilair, o.a. cijfertegels, banden, tegels en zitelementen: Struyk Verwo Infra.
- Bomengranulaat en Airo-tec beluchtingssysteem: BSI Bomenservice
- Speelplaats, o.a. Supernova Standaard en Kabouterhuis glijbaan: KOMPAN
- Straatverlichting, o.a. Indal Stela Square 18 led en Indal Disq + lumidim PPL 36: Westland Infra.
Download hier het definitieve ontwerp (januari 2010) van Goudappel Coffeng.
Meer weten? Lees meer over Den Hoorn in Straatbeeld Magazine #1 van 2011!
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Vernieuwd Lage Bergse Bos verbindt natuur en recreatie
1 jun om 08:44 uurHet Lage Bergse Bos is een populair recreatiegebied bij Rotterdam, met afwisseling van bos, open weides en…
Zo helpt handreiking gemeenten bij transformatie naar beweegvriendelijke naoorlogse wijken
24 jun om 11:42 uurIntegreren van beweegvriendelijkheid in de herontwikkeling van naoorlogse wijken, dat is niet eenvoudig en…
Brede coalitie vraagt om landelijke groennormen voor hittebestendige steden
17 jun om 10:01 uurEen groeiende coalitie van maatschappelijke organisaties roept de minister van VRO op tot wettelijk verankerde…
Capelle aan den IJssel maakt van Stadsplein de huiskamer van de stad
16 jun om 08:39 uurTien jaar voorbereiding, één duidelijke ambitie: van het Stadsplein in Capelle aan den IJssel een plek maken…
Rioolprobleem aan basis van leefbare Heinsbergerweg Roermond
15 jun om 09:08 uurWat begon als een noodzakelijke vervanging van het riool groeide uiteindelijk uit tot een complete…
Lichtmasten voor Kurhaus ademen geschiedenis van Scheveningen
8 jun om 14:10 uurDe acht nieuwe lichtmasten op de Middenboulevard in Scheveningen zijn geen gewone lantaarnpalen. Ontworpen door…
Geen hoogwerker meer nodig dankzij digitaal proefschijnen met photogrammetry
4 jun om 08:25 uurTraditioneel proefschijnen is kostbaar, tijdrovend en logistiek complex. Nico de Kruijter ontwikkelde een…
Een bankje op de stoep als wapen tegen eenzaamheid
3 jun om 08:07 uurEenzaamheid is een van de grootste sociale uitdagingen van deze tijd. Bijna de helft van alle volwassenen…

