5 Vragen aan: Paul de Kort

Sinds zijn studie aan de Rijksacademie van Beeldend Kunsten in Amsterdam (1986-1988) heeft Paul de Kort een ruim oeuvre opgebouwd van monumentale, vooral landschappelijke kunstprojecten. Naast solowerk is Paul de Kort samenwerkingsverbanden aangegaan met verschillende bureaus voor landschapsarchitectuur en stedenbouw, zoals PARKLAAN, H+N+S, MTD, B+B, LOOSvanVLIET en MOVARES. In het oog springende werken van zijn hand zijn; De Mandercirkels in Twente, De Wassende Maan in de Biesbosch, Park Buitenschot bij Schiphol i.s.m. H+N+S en de parkeerplaats bij Fort Vechten i.s.m. PARKLAAN.

Uw passie voor openbare ruimte?

Het Nederlandse landschap is over de eeuwen bewerkt door vele generaties van plannenmakers, ingenieurs, waterbouwers, veldheren en boeren. Mijn fascinatie ligt bij die sporen van menselijke activiteiten die hun functie hebben verloren, maar als ‘littekens’ nog zichtbaar zijn in het landschap. Het zijn heel vaak deze sporen die wij nu als ruimtelijke kwaliteit koesteren. Voor een ‘goede verstaander’ vertelt het landschap veel boeiende verhalen die ín, onder en achter het zichtbare landschap verborgen liggen. Met mijn kunst wil ik zo’n goede verstaander zijn. Ik wil geraakt worden door wat ik heb leren zien en wat ik ben gaan begrijpen, zodat ik de argeloze passant op de schouder kan tikken om te zeggen; Kijk dan, daar! zodat steeds meer mensen het landschap gaan verstaan… want goede verstaanders zijn meer betrokken.

De trend van 2012?

Onder de druk van de economie wordt het debat over kunst in de openbare ruimte steeds scherper gevoerd. Als dat met oprechte en eerlijke argumenten gebeurt is dat alleen maar toe te juichen. Het kan de publieke betrokkenheid vergroten, het maatschappelijke draagvlak verbreden en de kunstenaar aanscherpen in zijn of haar keuzes en beslissingen. Maar zodra het debat op een tendentieuze toon wordt gevoerd kan niemand hier iets mee en zijn er alleen maar slachtoffers. Zoals op ieder vakgebied, biedt de economische crisis dus ook voor kunst in de openbare ruimte kansen én valkuilen.

Een praktijkvoorbeeld van duurzaam ondernemen?

Naast het parkeerterrein bij Fort Vechten, waar alle toevoegingen aan het maaiveld kunnen worden verwijderd en gerecycled en de paden zijn gemaakt van een speciaal, CO2-arm betonmengsel (zie p. invullen, redactie), is het kunstproject TRECHTEREN een mooi, duurzaam project. In samenwerking met de gemeente Enschede, DLG-oost en Waterschap Regge & Dinkel zijn op enkele strategische plekken in een nieuw gegraven beek zogenaamde Trechters geplaatst - 'Drecht, dracht, tricht' verwijst naar een doorwaadbare plaats in een waterstroom. Vanuit de oevers van de beek maken RVS keringen vloeiende bogen naar het midden van de geul waar ze elkaar nét niet raken. Het water wordt door de Trechters sterk afgeremd en opgestuwd tot in zogenoemde vloeivelden. Tijdens drogere periodes houdt het gebied nu meer water vast en bij een Trechter ontstaat niet alleen een goede oversteekplaats voor de wandelaars maar tevens een veilige stroomversnelling wat de belevingswaarde van de wandelroute vergroot. TRECHTEREN trechtert zowel de route van het water als die van de wandelaar, met een functionele waarde voor het omliggende land.

Door wie laat u zich inspireren?

De Italiaanse kunstenaar Guiseppe Penone heeft ergens eind jaren ’60 een jonge boomstam vastgegrepen. Vervolgens heeft hij zijn ‘greep’ in brons gegoten en om de boomstam geklemd (Alpi Marittime—Continuerà a crescere tranne che in quel punto).
Na ruim 40 jaar heeft de boom de bronzen hand volledig in zich opgenomen en kun je je afvragen wie of wat hier de vormgever is, de kunstenaar, de boom of de tijd.

Gouden tip aan collega’s (kunst) in de openbare ruimte?

Ga samenwerkingsverbanden aan met andere ontwerpdisciplines; architecten, landschapsarchitecten, stedenbouwers. In de beste gevallen levert dat een resultaat op dat geen optelsom is van de gecombineerde kwaliteiten, maar een vermenigvuldiging daarvan.