Nieuwe ledverlichte herdenking Maarten Luther in Berlijn

maandag 4 juli 2016

timer 3 min

In het centrum van Berlijn wordt een nieuw monument gerealiseerd als eerbetoon aan Maarten Luther. Het openbaar kunstwerk wordt met 10.000 ledlampen verlicht en komt tot stand door een samenwerking tussen architectenbureau Zeller & Moye en kunstenaar Albert Weis.

Negatief volume

Zeller & Moye en Albert Weis wonnen samen een internationale competitie door de Protestantse Kerk van Berlijn en de stad zelf. Het kunstwerk, bestaande uit twee standbeelden op een plaat van ledverlichting, wordt gerealiseerd op de voormalige Neuer Markt naast de Marienkirche.

De inrichting van het ontwerp voor de competitie ‘Luther-Denkmal 2017’ verwijst naar het oorspronkelijke Maarten Luther herdenkingsbeeld uit de 19 ^e eeuw dat werd vernietigd in de Tweede Wereldoorlog. Het nieuwe monument presenteert de sculptuur van Luther met daarnaast een ‘negatief volume’ als spiegelbeeld van de oorspronkelijke sculptuur.

De twee standbeelden in het nieuwe herdenkingsmonument van Maarten Luther.
© Zeller & Moye

In dialoog met zichzelf

De gedupliceerde sculptuur is een ‘lichtelijk abstracte replica’ van aluminium met een reflecterende chroom laag. De twee standbeelden staan haaks op elkaar waardoor ze het idee van een dialoog oproepen, één die ‘het afbeelden van Luther als held tegenover de communicatieve gemeenschap van de 21 ^e eeuw zet’, aldus het persbericht.

De vloer van het hedendaagse monument is ook een ‘negatief’: waar het oorspronkelijke monument op een verhoging stond, gaat het nieuwe monument de diepte in. De vloer is een grid van 10.000 ledlampen. Deze lampen tonen afwisselend citaten van opvolgers van Luther en andere rolmodellen van de 21 ^e eeuw, zoals Dietrich Bonhoeffer en Martin Luther King. Door de verlichting wordt het herdenkingswerk een herkenbaar en centraal punt in de openbare ruimte.

In de vloer wordt door ledverlichting citaten vertoond.
© Zeller & Moye

Uitnodigende ruimte

Het monument wordt gemaakt uit één materiaal: prefab beton met een warme grijze toon. De zijkanten vormen trappen waardoor een open volume ontstaat dat bezoekers uitnodigt erop te staan. De standbeelden staan op sokkels die van een afstand niet zichtbaar zijn door de verdiepte vloer. Hierdoor lijkt Luther voor bezoekers op ooghoogte te staan.

“Ons ontwerp is een uitnodiging naar de stadsbezoeker om zich te betrekken bij de nieuwe omgeving,” aldus Christoph Zeller van Zeller & Moye. “Bezoekers kunnen een dialoog aangaan met de beelden, op de geïntegreerde banktrappen rusten of tijdens het langslopen een bericht van de lampen oppikken dat ze de hele dag met zich meedragen.”

De lampen vertonen de volgende citaten:

“Nicht in der Flucht der Gedanken, allein in der Tat ist die Freiheit.” (Dietrich Bonhoeffer)
“Ungerechtigkeit an irgendeinem Ort bedroht die Gerechtigkeit an jedem anderen.” (Martin Luther King)
“Der alte Grundsatz Auge um Auge macht schließlich alle blind.” (Martin Luther King)